Xây dựng chính phủ số là nền tảng cho tiến trình chuyển đổi số quốc gia, tuy vậy hành trình này tại Việt Nam vẫn đang chịu những rào cản từ cả chính phủ và người dân.

Các diễn giả tại Diễn đàn cải cách và phát triển Việt Nam 2020 do WB tổ chức hôm 29.9 đã đề cao tầm quan trọng của chính phủ số trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, đặc biệt khi đặt trong bối cảnh môi trường kinh tế - xã hội bất định vì Covid-19.

Covid-19 đã tạo nên những đứt gãy trong hoạt động của doanh nghiệp, chính phủ và người dân. Lệnh giãn cách xã hội áp dụng nhiều nơi đã hình thành thói quen sử dụng các phương tiện số để giao tiếp, học tập và làm việc, từ đó chuyển đổi nhận thức toàn xã hội về chuyển đổi số. Đây chính là tiền đề quan trọng nhất để thực hiện quá trình số hoá, cụ thể là xây dựng chính phủ số của Việt Nam.

Việt Nam cần làm gì để vượt tâm lý e ngại xây dựng chính phủ số? - ảnh 1

Các bước chuyển đổi số. Nguồn: World Bank Việt Nam. 

“Đó cũng là cơ hội để tái cơ cấu kinh tế và chuyển đổi số rộng mở. Đặc biệt là khi kinh tế không tiếp xúc và thương mại điện tử đã tạo ra được những bước phát triển nhanh trong đại dịch,” bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng nhận định.

Mô tả của WB về mô hình chuyển đổi số quốc gia, bắt đầu từ sự thay đổi tư duy và nhận thức của chính phủ, người dân và doanh nghiệp. Nền tảng chuyển đổi số đó cần được phát triển bởi một chính quyền số để có thể làm động lực thúc đẩy chuyển đổi số trong từng lĩnh vực. Đó cũng là nền tảng thúc đẩy phát triển lực lượng doanh nghiệp số. 

Con đường đi đến chuyển đổi số quốc gia vẫn còn nhiều trở ngại, theo ông Nguyễn Trọng Đường - cục phó Cục Tin học (bộ Thông tin Truyền thông). Các rào cản đáng chú ý phải kể đến tình trạng thiếu hụt nhân lực trong khi người dân vẫn chưa được trang bị kỹ năng số. Vấn đề bảo mật thông tin cá nhân và an ninh mạng cũng là nỗi lo ngại của nhiều người.

Chia sẻ kinh nghiệm từ một quốc gia đã và đang thực thi chính phủ số, ông Toomas Hendrik Ilves, nguyên tổng thống Estoniam cho biết chính quyền quốc gia này hiện đang ứng dụng hệ thống được mã hoá đầu cuối E2EE để bảo vệ danh tính số an toàn cho người dân. “Thông tin trao đổi không được mã hoá sẽ không thể trở thành cơ sở cho bất kỳ hệ thống quản trị điện tử nào,” ông Ilves cho hay.

Bên cạnh đó, cựu tổng thống Estonia cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng kiến trúc hệ thống quản trị dữ liệu số. Một hệ thống có kết cấu hợp lý sẽ cho phép người dân được xem dữ liệu của chính mình, đồng thời đảm bảo các cơ quan nhà nước tiếp xúc được với các thông tin thuộc thẩm quyền tiếp cận. Điều này sẽ tạo nên tính minh bạch, từ đó giải quyết được bài toán bảo mật thông tin và niềm tin của người dân. 

Trụ cột cuối nhưng không kém phần quan trọng chính là khả năng bảo vệ dữ liệu vẹn toàn. Estonia thực hiện điều này bằng cách đưa dữ liệu lên một hệ thống blockchain từ năm 2008. Nhờ đặc tính đặc biệt của công nghệ này, thông tin được đưa lên sẽ không thể bị thay đổi khi chưa được sự cho phép từ người dân. 

Việt Nam cần làm gì để vượt tâm lý e ngại xây dựng chính phủ số? - ảnh 2

Định hướng phát triển chính phủ số của Việt Nam. Nguồn: World Bank Việt Nam.  

Nếu chuyển đổi số quốc gia được thực hiện bao trùm và bền vững, mọi mặt trong đời sống của chính phủ và người dân sẽ thay đổi. Một chính phủ số sẽ hoạt động hiệu quả hơn, với mức độ minh bạch cao và ít tham nhũng. "Người dân sẽ được hưởng lợi từ nền kinh tế số với những trụ cột tăng trưởng mới, cơ hội tiếp cận tri thức và dịch vụ cũng sẽ bình đẳng hơn,” ông Nguyễn Trọng Đường chỉ ra.   

Để thực hiện được điều này, các diễn giả tin rằng điều kiện tiên quyết là chính phủ phải có quyết tâm chính trị và khả năng lãnh đạo. Số hóa là một quá trình của toàn bộ chính phủ nên mọi thành viên trong chính phủ đều cần phải tham gia.

“Đứng trước chuyển đổi số, nhiều người thường mang tâm lý sợ hãi và ngại thay đổi. Đây chính là lúc những người đứng đầu cần đứng ra lãnh đạo, chủ động trang bị kiến thức để giải thích cho người dân vì sao chính sách này được thực hiện,” ông Toomas Hendrik Ilves nói. 


Đọc thêm>>>
Tỷ lệ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến vẫn thấp, do đâu? 
Tech Summit 2020: Covid-19 là chất xúc tác đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi số 
Trí thông minh nhân tạo chạm đến mọi ngõ ngách đời sống
Thích ứng với nghịch cảnh 
Bao giờ Việt Nam có dữ liệu mở? 

"Giáo dục là làm cho con người tìm thấy chính mình". ---- Socrates - Triết gia

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 89 tháng 10.2020

 Số 89 tháng 10.2020

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - DANH SÁCH 10 NGÂN HÀNG KINH DOANH HIỆU QUẢ NHẤT

    Các ngân hàng tư nhân năng động chiếm tỉ lệ áp đảo và xuất hiện ở các vị trí dẫn đầu.

  • - HÀNH TRÌNH CHINH ĐÔNG

    Đặt ưu tiên hiệu quả hoạt động và phát triển bền vững, ông Trịnh Văn Tuấn xây dựng ngân hàng Phương Đông theo một lối riêng.

  • - THÀNH TỰU HAI THẬP NIÊN XÂY NỀN

    Nhiều năm ở chiếu dưới, Manulife Việt Nam vươn lên dẫn đầu thị phần bảo hiểm khai thác mới.

  • ĐƯỜNG ĐẾN SIÊU ỨNG DỤNG

    Có trong tay 20 triệu người dùng, MoMo đặt mục tiêu 50 triệu khách hàng và thành siêu ứng dụng.

  • - SỰ TRỞ LẠI CỦA “NGƯỜI CŨ”

    Ông Huỳnh Thanh Phong dẫn dắt FWD, gương mặt mới trong làng bảo hiểm, nhanh chóng phát triển.

  • - PHỎNG VẤN: TÌM KIẾM TRẢI NGHIỆM VƯỢT TRỘI

    Thực trạng, cơ hội và thách thức trong chuyển đổi số của ngân hàng theo quan điểm lãnh đạo ngân hàng VIB.

  • - DANH SÁCH NHỮNG NGƯỜI GIÀU NHẤT SINGAPORE