Những cuộc điều tra liên quan đến mặt hàng gỗ xuất khẩu từ Việt Nam sang Mỹ của USTR sẽ tác động khá hạn chế tới nền kinh tế, nhưng chính phủ Việt Nam nên tiếp tục chú trọng tới thặng dư thương mại và tiền tệ để không gây thêm sự chú ý từ Hoa Kỳ, theo báo cáo của khối nghiên cứu Kinh tế HSBC. 

Ngày 2.10, Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) đã khởi xướng hai cuộc điều tra theo điều khoản 301, Luật Thương mại năm 1974 về việc định giá thấp đồng nội tệ và hoạt động xuất khẩu gỗ đối với Việt Nam.

Câu hỏi được đặt ra là liệu Mỹ có quyết định áp thuế suất "trừng phạt" đối với Việt Nam như họ đã làm với Trung Quốc hay không. Các nhà phân tích cho rằng trong bối cảnh đại dịch, rất khó có câu trả lời. 

Hàm ý gì sau những cuộc điều tra gian lận thương mại của Hoa Kỳ đối với Việt Nam? - ảnh 1

Tỷ trọng gỗ xuất khẩu từ Việt Nam sang Hoa Kỳ từ 36% tổng kim ngạch xuất khẩu gỗ năm 2013 lên 50% năm 2019.   

Trong một thông báo ngày 8.10, Cơ quan Đăng ký Liên bang lại tuyên bố rằng cuộc điều tra của họ là về “các hành vi, chính sách và thực tiễn của Việt Nam liên quan đến việc nhập khẩu và sử dụng gỗ được khai thác hoặc buôn bán bất hợp pháp”, vì có “bằng chứng cho thấy rằng phần lớn gỗ nhập khẩu của Việt Nam được khai thác trái với luật của nước nguồn.”. Chẳng hạn như ở Campuchia, Cameroon, Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC).

Đối với ngành gỗ, nếu như quốc gia bị điều tra không thể chứng minh được nguồn gỗ xuất khẩu là hợp pháp và tuân thủ theo đúng điều khoản 301, sản phẩm gỗ sẽ bị áp thuế suất, mức thuế có thể lên tới 10%.

Nhóm nghiên cứu từ HSBC nhận định mặt hàng gỗ chỉ chiếm dưới 10% trong tổng xuất khẩu của Việt Nam sang Hoa Kỳ, vì thế nếu bị áp thuế suất, tác động tới nền kinh tế là không đáng kể.

Ở góc độ khác, cuộc điều tra cho thấy thương mại ngành gỗ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đã tăng trưởng mạnh từ năm 2013. Mỹ là nhà nhập khẩu hàng đầu của Việt Nam với tỷ trọng từ 36% tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2013 lên 50% năm 2019. Tuy nhiên vẫn chiếm tỷ trọng khá nhỏ so trong tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ.

Mặc dù có khả năng Mỹ áp thuế đối với hàng gỗ xuất khẩu của Việt Nam sau khi có kết quả điều tra (hoặc có thể là các biện pháp hà khắc hơn), tác động có thể sẽ bị hạn chế do tỷ trọng khá nhỏ trong thương mại song phương và phạm vi chuyển xuất khẩu sang EU, nơi FTA vừa có hiệu lực.

Hàm ý gì sau những cuộc điều tra gian lận thương mại của Hoa Kỳ đối với Việt Nam? - ảnh 2

Mức tăng trưởng của các sản phẩm điện tử đã khiến cho thặng dư thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ liên tục tăng trong 6 năm qua. Nguồn: HSBC 

Thực tế, chính phủ Việt Nam đã có phản ứng từ trước khi cuộc điều tra chính thức diễn ra khi ban hành quy định về hệ thống đảm bảo tính hợp pháp của gỗ Việt Nam (VNTLAS), trong đó điểm mấu chốt là xây dựng cơ chế đảm bảo tính hợp pháp của gỗ nguyên liệu nhập khẩu. 

Cuộc điều tra của USTR đặt ra thêm một vấn đề về thặng dư thương mại ngày càng gia tăng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, tuy nhiên nhóm nghiên cứu kinh tế của HSBC cho rằng phần thặng dư thương mại gia tăng đến từ nhóm các mặt hàng điện tử được sản xuất ở Việt Nam ngày càng tăng, kết quả của dòng vốn FDI được duy trì trong nhiều năm qua. Điều này trái ngược với các hành vi giao thương bất hợp pháp hoặc phá giá tiền tệ.

Đối với tiền đồng, một trọng tâm khác cũng nằm trong sự chú ý khi nhiều lần các nhà chức trách Hoa Kỳ có cáo buộc Việt Nam chủ ý định giá thấp đồng nội tệ nhằm thúc đẩy xuất khẩu. Việt Nam đã xuất hiện trong danh sách giám sát của Bộ Tài chính Mỹ trong các báo cáo hồi tháng 5.2019 và tháng 1 năm nay. 

Hàm ý gì sau những cuộc điều tra gian lận thương mại của Hoa Kỳ đối với Việt Nam? - ảnh 3

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam luôn phát đi thông điệp linh hoạt trong điều chỉnh chính sách tỷ giá, đặc biệt là giữ ổn định tiền đồng để chống lạm phát và không ảnh hưởng tới dòng vốn FDI vào Việt Nam.  

Dựa vào hai tiêu chí thặng dư thương mại với Hoa Kỳ vượt quá 20 tỉ USD trong vòng 12 tháng và cán cân vãng lai vượt quá 2% GDP trong 4 quý, Việt Nam nhiều khả năng tiếp tục nằm trong danh sách này của Bộ Tài chính Hoa Kỳ khi thặng dư thương vượt 40 tỉ USD và thặng dư tài khoản vãng lai khoảng 5% GDP.

Dù vậy, rất khó để ước tính tiêu chí thứ ba - có dấu hiệu mua ròng ngoại hối trên 2% trong vòng 12 tháng qua, vì thế các chiến lược gia trong mảng kiều hối của HSBC kỳ vọng Việt Nam sẽ vẫn chỉ nằm trong danh sách giám sát ở kỳ báo cáo tiếp theo.

Ở góc độ khác, chính phủ Việt Nam luôn nhấn mạnh và khẳng định chính sách ổn định đồng nội tệ để giảm lạm phát và tránh tác động tới dòng vốn FDI. Điều đó cho thấy, vị thế của cán cân thanh toán quốc tế vững chắc hơn và dự trữ cao hơn cho phép các nhà chức trách bắt tay vào con đường tự do hóa dần dần, theo những khuyến nghị của IMF.


Đọc thêm>>>
Mỹ phán quyết lốp xe du lịch xuất xứ từ Việt Nam nhận trợ cấp 6-10%
Mỹ chính thức đánh thuế 456% lên thép Hàn Quốc và Đài Loan “mượn danh” Việt Nam 
Giải pháp dự trữ ngoại hối ra sao trước rủi ro Việt Nam bị gắn mác thao túng tiền tệ? 
Xuất siêu 10 tháng tiếp tục tăng kỷ lục, vượt 18 tỉ USD 

"Khởi nguồn kinh doanh là để tạo ra hạnh phúc, không phải để tích lũy của cải.". ---- B.C Forbes

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 90 tháng 11.2020

 Số 90 tháng 11.2020

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - 10 NHÀ PHÁT TRIỂN BẤT ĐỘNG SẢN HÀNG ĐẦU

    Danh sách 10 nhà phát triển bất động sản hàng đầu dựa trên số lượng sản phẩm đưa ra thị trường từ năm 2014 đến nay.

  • - NGƯỜI CỦA THỊ TRƯỜNG

    Ông Nguyễn Đình Trung đưa Hưng Thịnh từ một công ty môi giới thành nhà phát triển bất động sản có hệ sinh thái khép kính.

  • - KHU ĐÔ THỊ XANH

    Gamuda Land bền bỉ phát triển hai khu đô thị xanh tại Hà Nội và TP.HCM.

  • NGƯỜI XÂY TỔ ẤM

    Chuỗi siêu thị nội thất Baya tái cơ cấu hoạt động khi thị trường bất động sản trầm lắng.

  • - SẴN SÀNG ĐÓN LẤY CƠ HỘI

    Với bảy nhà máy, Staint Gobain nắm bắt cơ hội ở đất nước trong thời kỳ đô thị hóa.

  • - ĐÓN ĐẦU TƯƠNG LAI

    Các doanh nghiệp bất động sản sẵn sàng đầu tư lớn cho công nghệ trong bất động sản.

  • - ƯU TIÊN NHỮNG CON ĐƯỜNG LÀM NÊN SỰ GIÀU CÓ

    Thứ trưởng bộ Giao thông Vận tải chia sẻ về chiến lược phát triển hạ tầng, và kế hoạch triển khai trong năm năm tới.