Phát triển cơ sở hạ tầng kết nối và logistics sẽ giảm chi phí thương mại, giúp thị trường vận tải nội địa phát triển và tăng cơ hội hội nhập với thị trường quốc tế - báo cáo Phát triển Việt Nam 2019 do Ngân hàng Thế giới (WB) thực hiện công bố hôm 15.1.

Báo cáo đưa ra bức tranh tổng quan về kết nối giao thông nhằm hỗ trợ ba mục tiêu phát triển quan trọng của quốc gia, bao gồm hội nhập, tăng trưởng bao trùm và khả năng chống chịu. WB khuyến cáo để hiện thực hóa mục tiêu này, cần có cách tiếp cận mới trong lập kế hoạch và đầu tư thêm cho các tài sản hạ tầng kết nối chiến lược.

Hai vấn đề chính của bức tranh vận tải - giao thông Việt Nam được báo cáo nhắc tới là tình trạng phát triển không đồng đều của kết cấu hạ tầng giao thông và sự lạc hậu của hệ thống logistics nội địa.

WB: Cần cách tiếp cận mới để kết nối hạ tầng giao thông hiệu quả - ảnh 1

Chỉ số năng lực quốc gia về Logistics (LPI) của Việt Nam năm 2016 là 2,7 - gần bằng mức trung bình của thế giới (2,75) và thấp hơn Đông Á - Thái Bình Dương (EAP). Chất lượng cơ sở hạ tầng liên quan đến thương mại và giao thông của Việt Nam dường như không theo kịp tốc độ tăng trưởng và sự phát triển của thương mại.

Dòng chảy giao thương của Việt Nam tập trung tại 1/4 tổng số cửa khẩu quốc tế, bao gồm hai sân bay, năm cảng biển và năm cửa khẩu đường bộ. Các cửa khẩu này xử lý tới 86% giá trị thương mại trong năm 2016. Thương mại phát triển cũng đồng nghĩa với tình trạng tắc nghẽn quanh các cửa khẩu quốc tế và các điểm hải quan qua biên giới.

Bên cạnh đó, gánh nặng của hệ thống giao thông nội địa hiện đặt vào vận tải đường bộ khi 3/4 tổng khối lượng hàng hoá được vận chuyển qua đây. Việt Nam chưa tận dụng được mạng lưới sông ngòi tự nhiên rộng khắp do hệ thống cảng và bến thủy chưa phù hợp để đáp ứng khối lượng hàng hóa lớn hơn. Cuối cùng, mạng lưới đường sắt dài 2.600 km của Việt Nam vẫn còn khá lạc hậu.

Có ba đề xuất được nhóm chuyên gia thực hiện báo cáo đưa ra, bao gồm sắp xếp lại mạng lưới cửa khẩu quốc tế, thay đổi định hướng quy hoạch giao thông và tạo ra những vùng kinh tế trọng điểm dọc theo hành lang mới.

Vấn đề thứ hai được nêu bật lên là mức độ lạc hậu của hệ thống giao thông và logistics trong nước so với nhu cầu ngày càng phức tạp từ tầng lớp tiêu dùng trung lưu. Thu nhập tăng lên đồng nghĩa với yêu cầu lớn hơn về các dịch vụ tiêu chuẩn cao như mức độ an toàn, đúng hẹn, độ tươi mới và truy xuất nguồn gốc với mức giá cạnh tranh.

Mặc dù nhu cầu của người tiêu dùng đã chuyển biến nhanh nhưng chuỗi cung ứng lại hầu như không thay đổi khi phần lớn người tiêu dùng vẫn chủ yếu mua sắm tại các chợ truyền thống.

"Hiện trạng kém phát triển của chuỗi cung ứng thực phẩm dẫn đến nhiều hệ lụy như thất thoát về thực phẩm - ước tính tương đương 2% GDP của Việt Nam, tỷ lệ mắc bệnh do thực phẩm cao và ô nhiễm môi trường cũng tăng cao," báo cáo đánh giá.

WB: Cần cách tiếp cận mới để kết nối hạ tầng giao thông hiệu quả - ảnh 2

Sự phát triển nhanh chóng của thương mại điện tử cũng tạo ra nhu cầu ngày càng tăng đối với các loại hình dịch vụ logistics mới bao gồm kết nối nhận hàng, giao hàng tận nơi và giao hàng chặng cuối, đặc biệt là các bưu kiện cỡ nhỏ, giá trị thấp. Điều này đặt ra thách thức lớn hơn nữa cho các thành phố của Việt Nam vốn đã quá tải với tình trạng tắc nghẽn giao thông nghiêm trọng và mật độ xây dựng cao.

Nhóm nghiên cứu đề xuất những giải pháp cụ thể để giải quyết tình trạng nói trên, bao gồm việc rà soát lại kết cấu hạ tầng và dịch vụ logistics ở các thành phố, nâng cấp kết nối mềm bằng việc hỗ trợ những nhà cung cấp dịch vụ logistics ứng dụng công nghệ.

Báo cáo Phát triển Việt Nam là chuỗi báo cáo và phân tích chính sách chủ đạo do Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam thực hiện. Báo cáo năm nay được biên soạn với sự hỗ trợ từ chính phủ Australia, trong khuôn khổ giai đoạn 2 Chương trình Đối tác chiến lược giữa Australia và Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam (ABP2).

Đọc thêm>>>
WB: Kinh tế Việt Nam 2020 nên ưu tiên phát triển khu vực tư nhân để giảm rủi ro
KMS hợp tác với Infor cung cấp giải pháp số hóa quản lý kho vận và tài chính
WB khuyến cáo ĐBSCL hướng đến nông nghiệp bền vững
Chuỗi giá trị nông nghiệp: Nút thắt ở chi phí logistics

"Đích đến của chúng ta không phải là một vùng đất, mà là một cách nhìn mới". ---- Henry Miller - Nhà văn

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 80 tháng 1.2020

 Số 80 tháng 1.2020

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - HƯỚNG DẪN ĐẦU TƯ 2020

  • Những ngành có triển vọng qua phân tích của các chuyên gia giàu kinh nghiệm. Khẩu vị đầu tư và rủi ro cần chú ý.

  • - 100 CÔNG TY ĐẠI CHÚNG LỚN NHẤT VIỆT NAM

  • - 10 SỰ KIỆN KINH DOANH NỔI BẬT

    Sự kiện kinh doanh tiêu biểu nhất năm 2019 do Forbes Việt Nam và các chuyên gia kinh tế bình chọn.

  • - CỔ MÁY TẠO TỈ PHÚ MỚI CỦA QUỸ ĐẦU TƯ TƯ NHÂN

    Khi cơ quan thuế quan tâm hơn đến giới siêu giàu, những nhà giao dịch thông minh mới nhất phố Wall âm thầm khám phá phương thức mới tạo nên hàng chục tỉ phú thông qua các thương vụ đầu tư.