Tỷ trọng xuất khẩu của TP.HCM so với cả nước đang có dấu hiệu giảm dần trong vòng 10 năm trở lại đây, từ mức đóng góp hơn 50% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước (giai đoạn 2000-2011) giảm chỉ còn khoảng 20-30% từ năm 2011 trở về sau.

Đại diện thành phố đã bày tỏ sự lo ngại về sự sụt giảm kim ngạch xuất khẩu của thành phố trong vòng 10 năm trở lại đây tại hội nghị chuyên đề về Tình hình đầu tư và xuất khẩu của TP.HCM giai đoạn 2000-2019, diễn ra sáng 17.10.

Ông Nguyễn Ngọc Hoà - phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM cho rằng, dù mức độ phát triển kinh tế nói chung của thành phố vẫn trên đà tăng trưởng, bám sát sự phát triển kinh tế của cả nước và khu vực, nhưng "vị thế dẫn đầu xuất khẩu cả nước đã lung lay".

Số liệu từ Sở Công thương cho thấy, dù tổng kim ngạch xuất khẩu của thành phố tăng nhẹ qua từng năm, tuy nhiên chỉ số tăng trưởng lại không khả quan, chỉ dao động trong khoảng 10% trong vòng 10 năm qua. Mức đóng góp vào tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước từ hơn 50% giai đoạn 2000-2011 đã giảm mạnh trong vòng 10 năm tiếp theo, từ 2015 đến nay con số này không vượt quá 20%.

"Nếu chỉ tính trong hai năm trở lại đây, có những địa phương tăng kim ngạch xuất khẩu vượt trội, thậm chí đã tiệm cận TP.HCM như Bắc Ninh hay Thái Nguyên. Năm 2018, kim ngạch xuất khẩu của Bắc Ninh đạt 36,97 tỉ USD, trong khi TPHCM đạt 38,07 tỉ USD", ông Hoà so sánh.

Lý giải cho việc chậm dần trong cuộc đua giữ vị thế dẫn đầu xuất khẩu, đại diện Sở Công thương cho biết có những lý do khách quan đến từ tình hình bất ổn trên thế giới và các biến động kinh tế toàn cầu, ví dụ như khủng hoảng tài chính toàn cầu 2007-2008, khủng hoảng nợ công châu Âu 2010-2012 và mới nhất là chiến tranh thương mại Mỹ - Trung...

TP.HCM đối mặt nguy cơ giảm tăng trưởng xuất khẩu - ảnh 1

Tỷ trọng xuất khẩu của TPHCM so với cả nước trong vòng 5 năm qua giảm dần và không vượt quá 20%. 

Ông Hoà cũng nhận xét, TP,HCM vốn dĩ không phải vùng nguyên liệu hay vùng sản xuất, hàng hoá xuất khẩu từ nơi đây cũng phụ thuộc nhiều vào các vùng lân cận. Chính vì vậy, hệ thống hạ tầng logistic còn nhiều trắc trở và một số thủ tục hành chính chưa được thông suốt là một trở ngại lớn vẫn còn tồn tại và sẽ ảnh hưởng tới xuất khẩu chung của thành phố.

Bà Đặng Minh Phương - phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam chia sẻ với báo chí bên lề sự kiện, hiện các trung tâm logistic để phục vụ cho việc giao hàng vào TP.HCM đều được đặt ở các tỉnh lân cận, hệ quả dẫn tới tăng chi phí và thời gian vận chuyển vào thành phố trong khi nguồn doanh thu lại không được tính cho TP.HCM.

Phân tích sâu hơn về những thuận lợi và khó khăn của TP.HCM trong việc duy trì xuất khẩu, tiến sĩ Đinh Công Khải - Viện trưởng Viện Chính sách công - đại học Kinh tế TPHCM cho biết, hiện tại những nhóm ngành có quy mô và tốc độ tăng trưởng lớn lại không phải thế mạnh của thành phố.

Ví dụ như nhóm ngành máy móc, linh kiện, thiết bị điện tử thuộc về khối doanh nghiệp FDI; các nhóm ngành nông thủy sản phải phụ thuộc vào ĐBSCL; nhóm ngành dệt may da giày vẫn chỉ là "thâm dụng lao động" chứ chưa phải thật sự tạo ra giá trị gia tăng cho xuất khẩu của TP.HCM.

"Nhóm nghiên cứu của chúng tôi cho rằng thành phố đang chú trọng phát triển kinh tế theo chiều rộng chứ không đi sâu, các cụm ngành xuất khẩu tiêu biểu chưa được đầu tư đúng mức để có thể phát triển", ông Khải nhận định.  

Nhiều ý kiến khác từ đại diện các doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất thiết bị - linh kiện điện tử, xuất khẩu nông sản và đại diện các doanh nghiệp nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam. Theo đó, đa số các doanh nghiệp mong muốn cải thiện về thủ tục hành chính và hệ thống hạ tầng logistic để họ thuận lợi hơn trong việc giao thương hàng hóa và hoạt động kinh doanh hiệu quả.

Phó chủ tịch UBND TPHCM Trần Vĩnh Tuyến thừa nhận những khúc mắc vẫn còn tồn đọng trong hoạt động đầu tư và xuất khẩu tại TP.HCM. Hiện thành phố đang hợp tác với các chuyên gia kinh tế, doanh nghiệp và nhiều sở ngành để đưa ra giải pháp khắc phục. Đại diện UBNDTP cho rằng thành phố không có thế mạnh về vùng nguyên liệu hay sản xuất nhưng là cửa ngõ xuất khẩu của nhiều địa phương lân cận. Thế mạnh chính của thành phố là du lịch - dịch vụ cũng như các sản phẩm nội dung số lại chưa được khai thác đúng mức.

"Chúng ta không thể tiếp tục so sánh tỷ trọng xuất khẩu hàng hóa từ TPHCM với các địa phương lân cận, mà thành phố phải là nơi tập kết, là bản lề để thúc đẩy phát triển chung. TP.HCM phải tập trung phát triển các thế mạnh về dịch vụ, du lịch và khoa học kỹ thuật hơn trong tương lai," ông Tuyến phát biểu tại hội nghị.

Tính chung 9 tháng đầu năm 2019, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp TP.HCM đạt hơn 31 tỉ USD, tăng 10,5% so cùng kỳ năm trước. Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất đối với doanh nghiệp thành phố với kim ngạch 5,84 tỉ USD, tăng 22% so cùng kỳ năm 2018 và chiếm 20,1% tổng xuất khẩu.

Thị trường Hoa Kỳ có kim ngạch đạt 4,9 tỉ USD, tăng 18,7% so cùng kỳ với cùng kỳ và chiếm tỷ trọng 16,9%.  Xuất khẩu sang thị trường châu Âu 3,8 tỉ USD, tăng 6,6% và chiếm 13,1% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Sở Công thương TPHCM cũng đưa ra dự báo tỷ trọng xuất khẩu trong vòng 10 năm tới, ước tính năm 2020 tổng kim ngạch xuất khẩu của thành phố sẽ đạt khoảng 49 tỉ USD trong mục tiêu cán mốc 129 tỉ USD vào năm 2030. Sở này cũng dự báo về cơ cấu của các nhóm ngành sản phẩm truyền thống sẽ giảm dần, từ hơn 50% tỷ trọng xuất khẩu chỉ còn khoảng 30%, nhường chỗ cho nhóm ngành sản phẩm công nghệ cao và số hóa.

Đọc thêm>>>
Thứ trưởng Ted McKinney: Hoa Kỳ muốn đẩy mạnh thương mại nông sản vào Việt Nam
Xuất siêu chín tháng gần 6 tỉ USD
GDP 9 tháng đầu năm tăng trưởng kỷ lục của 10 năm
Bao giờ thoát cảnh du lịch một tỉnh biết hết cả vùng ĐBSCL?

"Bí quyết đổi mới là tập trung toàn bộ sức lực, nhưng không phải để chống lại cái cũ mà để xây dựng cái mới". ---- Socrates - Triết gia Hy Lạp cổ đại

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 79 tháng 12.2019

 Số 79 tháng 12.2019

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - MONG MUỐN HOÀN MỸ

    Công ty lữ hành vạch những tiêu chuẩn hài lòng khách hàng để tiếp thi truyền miệng hiệu quả

  • - ĐIỂM ĐẾN DI SẢN

    Di sản Hội An thu hút khách với chiều sâu về văn hoá nhưng áp lực phát triển nóng

  • - LEGACY YÊN TỬ - MGALLERY : KẾT NỐI XƯA &NAY

    Legacy Yên tử MGallery không nhằm tạo ra một không gian đồ sộ để mọi người trầm trồ. Vì nếu thế, nó sẽ phá hỏng phần chính là văn hoá Việt Nam, là gần gũi và hoà hiếu.

  • - HÀNH TRÌNH NGHĨ DƯỠNG

    Fusion phát triển khách sạn, dịch vụ nghĩ dưỡng tập trung vào chăm sóc sức khoẻ

  • - LÊN RỪNG XUỐNG BIỂN

    Đối diện với rủi ro là cách nhiểu người chọn cho chuyến du lịch của họ.