Ngân hàng Nhà nước thời gian qua đã liên tiếp mua vào ngoại tệ, đưa dự trữ ngoại hối Việt Nam dự kiến đạt 100 tỉ USD vào cuối năm nay. Tuy nhiên, giải pháp tiền tệ như thế nào để nhà điều hành vừa có thêm dư địa điều chỉnh tỷ giá hợp lý mà không làm tăng nguy cơ đưa Việt Nam vào danh sách quốc gia thao túng tiền tệ?

Báo cáo thị trường tài chính tiền tệ mới nhất từ công ty chứng khoán SSI Research chỉ ra, Ngân hàng Nhà nước (SBV) đã mua vào lượng lớn ngoại tệ và đưa dự trữ ngoại hối lên mức kỷ lục 92 tỉ USD, dự báo sẽ chạm mốc 100 tỉ USD vào cuối năm nay.

Trong khi tuyên bố cho phép lạm phát vượt ngưỡng 2% của cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) khiến đô-la Mỹ tiếp tục bị bán tháo và liên tục ở trong vùng thấp nhất hai năm qua. Điều này được giới phân tích đánh giá rằng sẽ hỗ trợ sức mạnh của tiền đồng và giữ tỷ giá ổn định.

"Cung cầu ngoại tệ đang rất thuận lợi và đô-la Mỹ đang chịu áp lực giảm trên thị trường quốc tế nên tỷ giá dự kiến sẽ tiếp tục đi ngang trong thời gian tới", theo SSI Research.

Theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Đức Thành, việc SBV liên tục mua vào ngoại tệ thời gian qua là hợp lý để đảm bảo đồng tiền Việt không tăng giá. "Những năm gần đây, nhờ chính sách ổn định tỷ giá và lãi suất tiết kiệm ngoại tệ bằng không, chúng ta chỉ cần duy trì tỷ giá ổn định, chưa áp dụng biện pháp tăng giá đồng Việt Nam", ông Thành phân tích.

Tiến sĩ Andreas Stoffers - Giám đốc quốc gia Viện FNF (Friedrich Naumann for Freedom Foundation) nhận xét mức dự trữ ngoại hối cao là tín hiệu tích cực cho thấy SBV có thêm dư địa can thiệp để đảm bảo ổn định tiền tệ trong trường hợp cần thiết.

Để đảm bảo giữ ổn định tỷ giá, tiến sĩ Thành đề xuất nên tăng thêm dự trữ ngoại hối khoảng sáu tháng nhập khẩu, nghĩa là "mục tiêu trong 12-18 tháng tới mức dự trữ ngoại hối ước tính vào khoảng 150 tỉ USD". Thận trọng hơn, tiến sĩ Stoffers cho rằng mức an toàn đối với tỷ lệ dự trữ ngoại hối là khoảng nhiều hơn ba tháng tổng nhập khẩu.

Giải pháp dự trữ ngoại hối ra sao trước rủi ro Việt Nam bị gắn mác thao túng tiền tệ? - ảnh 1

Đồng bạc xanh yếu đi khiến tỷ giá giữa tiền đồng và đô-la Mỹ có xu hướng đi ngang trong thời gian qua và dự kiến sẽ tiếp tục đi ngang trong tương lai gần.  

Ông Andreas phân tích việc tiếp tục mua thêm ngoại tệ dù bằng bất kỳ mệnh giá nào (USD, EUR, CNY... ) đều có thể khiến đồng Việt Nam yếu đi. Mặc dù tiền Việt yếu đi sẽ tăng lợi cho xuất khẩu, nhưng cũng đồng nghĩa nhà xuất khẩu sẽ gặp bất lợi khi thu tiền về và gây mất cân bằng về tiềm lực tài chính của các nhà sản xuất.

So sánh giữa động thái liên tục khiến đô-la Mỹ yếu đi từ tuyên bố cho phép lạm phát vượt 2% của Fed cùng với việc phát tiền cho dân của chính phủ Mỹ với việc cơ quan quản lý khiến đồng Việt Nam yếu đi bằng cách tiếp tục mua vào ngoại tệ, ông Andreas ví von "một cuộc thi xem ai xuống đáy nhanh hơn và ai mất nhiều hơn".

"Tôi ủng hộ việc SBV tiếp tục chính sách tiền tệ một cách thận trọng và linh hoạt như trước tới giờ, chính sách nói trên sẽ giúp kinh tế Việt Nam nhanh chóng phục hồi hậu dịch bệnh và đưa tỷ giá đi đúng hướng," giám đốc quốc gia quỹ FNF trả lời Forbes Vietnam qua email.

Việc liên tiếp mua vào ngoại tệ thời gian qua của SBV một lần nữa thu hút sự chú ý của Hoa Kỳ khi Bộ Tài chính Mỹ trong một báo cáo hồi cuối tháng 8 đưa ra kết luận đồng Việt Nam đã bị định giá thấp hơn 4,7% so với đô-la Mỹ trong năm 2019. Bộ Tài chính Mỹ cho rằng mức định giá này tính từ việc mua ròng 22 tỉ USD nhằm bổ sung cho lượng dự trữ ngoại hối của SBV trong năm 2019. Hệ quả là từ năm ngoái Hoa Kỳ đã đưa Việt Nam vào danh sách những quốc gia cần theo dõi về thao túng tiền tệ.

Báo cáo nhận định về rủi ro này do công ty Chứng khoán KB (KBSV) phát hành hồi cuối tháng 8 chỉ ra dự trữ ngoại hối của Việt Nam ở dưới mức tiêu chuẩn nhiều năm qua, theo Bộ Tài chính Mỹ. Đồng thời, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) trong một báo cáo cuối năm 2018 cho rằng mức dự trữ ngoại hối của Việt Nam chỉ bằng khoảng 76% mức dự trữ hợp lý. Vì thế, Việt Nam có nhu cầu thiết thực và chính đáng để gia tăng dự trữ ngoại hối, cải thiện sức khoẻ hệ thống tiền tệ trong bối cảnh nguồn cung đô-la Mỹ dồi dào.

"Chúng tôi đánh giá rủi ro Việt Nam bị gắn mác thao túng tiền tệ ở mức trung bình trong lần đánh giá sắp tới, dự kiến vào tháng 10 năm nay của Bộ Tài chính Mỹ," báo cáo từ KBSV chỉ ra.

Bình luận thêm, tiến sĩ Thành khuyến nghị Việt Nam nên sử dụng tối đa các biện pháp ngoại giao nếu rủi ro này tăng lên, đồng thời vẫn tiếp tục duy trì việc tăng dự trữ ngoại hối để can thiệp thị trường.

"Lưu ý là nên trung hòa vừa đủ số ngoại hối mua được, tránh gây lạm phát, có thể mức trung hòa không cần quá chặt chẽ, vì như thế cũng là cách nới lỏng nhẹ tiền tệ, phục vụ cho mục đích chống suy giảm kinh tế trong thời gian dịch Covid-19," ông Thành trả lời báo chí.

Ông Andreas cũng nhận xét Việt Nam phải "xem xét các cáo buộc một cách nghiêm túc và phát đi thông điệp sẽ có giải pháp". Vị chuyên gia này đề xuất nên bán một phần nhỏ của dự trữ ngoại hối để đưa ra tín hiệu rõ ràng hơn đối với Hoa Kỳ.

Ông cũng chỉ ra một số yếu tố khiến tỷ giá VND/USD có thể sẽ không còn là mối quan tâm của Hoa Kỳ trong thời gian sắp tới. Chẳng hạn đô-la Mỹ đang suy yếu so với các đồng khác trong rổ tiền tệ, không riêng gì tiền đồng Việt Nam.

Hoa Kỳ đang tích cực bơm tiền ra thị trường khi bảng cân đối kế toán của Fed ghi nhận tài sản đã tăng từ 4.100 tỉ USD lên 6.900 tỉ USD, tương ứng tăng gấp bảy lần so với thời điểm 2008. Hệ quả, lạm phát sẽ gia tăng và đồng bạc xanh tiếp tục yếu đi.

Ngược lại, chính sách tiền tệ của SBV rất thận trọng. SBV đã bơm ít nhất 2,4 tỉ USD trong tháng 4 và tháng 5 vào thị trường. Hơn nữa, tốc độ cung tiền tăng nhanh chóng từ tháng 2 (0,94%) đến tháng 6 (5,15%). Tuy nhiên, tốc độ tăng cung tiền này vẫn thấp hơn những năm trước vì nỗi lo lạm phát. Về trung và dài hạn, điều này sẽ củng cố đồng Việt Nam so với đô-la Mỹ. Vì thế, một chính sách tăng giá tiền đồng trong trung và dài hạn là không cần thiết, ông Andreas phân tích.


Đọc thêm>>>
Ngân hàng trung ương “in tiền” và bong bóng tài sản
Kịch bản nào cho thị trường chứng khoán trước kết quả bầu cử Mỹ?
Tổng thống Trump: Mỹ sẽ có gói cứu trợ kinh tế thứ hai 
Đổi mới khi cần thiết 
Xung đột công nghệ che lấp cơ hội thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung 

"Giáo dục là làm cho con người tìm thấy chính mình". ---- Socrates - Triết gia

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 89 tháng 10.2020

 Số 89 tháng 10.2020

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - DANH SÁCH 10 NGÂN HÀNG KINH DOANH HIỆU QUẢ NHẤT

    Các ngân hàng tư nhân năng động chiếm tỉ lệ áp đảo và xuất hiện ở các vị trí dẫn đầu.

  • - HÀNH TRÌNH CHINH ĐÔNG

    Đặt ưu tiên hiệu quả hoạt động và phát triển bền vững, ông Trịnh Văn Tuấn xây dựng ngân hàng Phương Đông theo một lối riêng.

  • - THÀNH TỰU HAI THẬP NIÊN XÂY NỀN

    Nhiều năm ở chiếu dưới, Manulife Việt Nam vươn lên dẫn đầu thị phần bảo hiểm khai thác mới.

  • ĐƯỜNG ĐẾN SIÊU ỨNG DỤNG

    Có trong tay 20 triệu người dùng, MoMo đặt mục tiêu 50 triệu khách hàng và thành siêu ứng dụng.

  • - SỰ TRỞ LẠI CỦA “NGƯỜI CŨ”

    Ông Huỳnh Thanh Phong dẫn dắt FWD, gương mặt mới trong làng bảo hiểm, nhanh chóng phát triển.

  • - PHỎNG VẤN: TÌM KIẾM TRẢI NGHIỆM VƯỢT TRỘI

    Thực trạng, cơ hội và thách thức trong chuyển đổi số của ngân hàng theo quan điểm lãnh đạo ngân hàng VIB.

  • - DANH SÁCH NHỮNG NGƯỜI GIÀU NHẤT SINGAPORE