31 doanh nghiệp xuất khẩu tôm vào Mỹ nằm trong diện chịu điều tra chống bán phá giá sẽ được hưởng thuế suất 0% sau khi bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) công bố kết quả của kỳ xem xét hành chính thuế chống bán phá lần thứ 13 (POR13) hôm 21.8.

Tuy vậy, các chuyên gia trong ngành khuyến cáo cho dù thông tin này là tích cực nhưng doanh nghiệp khi xuất tôm vào Mỹ vẫn nên cẩn trọng, tránh bị vạ lây từ xung đột thương mại Mỹ - Trung.

Ông Hồ Quốc Lực, chủ tịch công ty Thực phẩm Sao Ta (Fimex), một trong hai bị đơn của kỳ xem xét lần này cho biết kết quả thuế 0% là thành quả tốt nhất trong 13 lần xem xét hành chính, tạo động lực cho doanh nghiệp tôm tiếp tục xuất đi Mỹ.

Theo đó, ngoại trừ bị đơn, 30 công ty xuất khẩu khác có nộp đơn xin xác định mức thuế suất khác biệt hoặc cam kết không có lô hàng nào xuất vào Mỹ trong khoảng thời gian nêu trên cũng được hưởng mức thuế 0%.

“Mức thuế DOC vừa công bố cho thấy sự trung thực trong hoạt động, khai báo số liệu kinh doanh cách đầy đủ, chính xác và kịp thời; đồng thời DOC đã xem xét thấu đáo hồ sơ được cung cấp”, ông Lực nói. 

Cùng với kết quả này, theo đánh giá của doanh nghiệp trong ngành, thị trường xuất khẩu tôm Việt Nam sẽ được củng cố, trong bối cảnh Mỹ vừa tuyên bố áp thuế lên 300 tỉ USD hàng hóa Trung Quốc trong đó bao gồm mặt hàng tôm.  

Chủ tịch Fimex cho rằng, tôm Việt Nam xuất vào Mỹ sẽ tăng sau quyết định chính thức của DOC. Ông lưu ý, dù có lợi thế nhưng sắp tới các doanh nghiệp tôm nên duy trì nhịp độ tăng trưởng vừa phải ở thị trường Mỹ, tránh tình huống bất lợi trong thương chiến Trung - Mỹ. 

Trao đổi với Forbes Việt Nam, ông Lực cho biết thêm, trong quá trình làm việc xung quanh POR13, bên nguyên đơn vụ kiện tôm (tức phía Mỹ - PV) luôn nhắc nhở các doanh nghiệp Việt Nam không nên đẩy quá mạnh lượng hàng xuất qua Mỹ vì khả năng gặp bất lợi khi bên nguyên đơn tìm cách làm khó.

Việt Nam bắt đầu xuất khẩu tôm sang Hoa Kỳ năm 1996, đến 2005 DOC bắt đầu áp dụng chính sách thuế chống bán phá giá. Tính đến nay, DOC đã tiến hành 13 cuộc rà soát đối với tôm Việt Nam vào Mỹ. Mức thuế đưa ra dựa trên điều tra của DOC đối với bị đơn mỗi kỳ. 

Theo số liệu Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), trong 6 tháng đầu năm xuất khẩu tôm đạt giá trị 1,44 tỉ USD, giảm 12% so với cùng kỳ. Các thị trường xuất khẩu chính đều sụt giảm, trong đó thị trường lớn nhất EU đạt 300 triệu USD, giảm 26%. Tiếp đến là Nhật và Mỹ giảm lần lượt 2,3% và 3,8%.  

Cũng theo VASEP, sau 6 tháng đầu năm khó khăn, xuất khẩu tôm trong tháng 7 ghi nhận sự phục hồi. Kim ngạch xuất sang 8 thị trường chính (gồm EU, Nhật Bản, Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Canada, Australia, Đài Loan) đều tăng trưởng.

Đáng chú ý, kim ngạch xuất vào Mỹ và Trung Quốc đều tăng mạnh. Lũy kế 7 tháng đầu năm, xuất sang Mỹ đạt 327,4 triệu USD, tăng 5%; sang Trung Quốc 285 triệu USD, tăng nhẹ 2%.

Thị trường xuất khẩu lớn nhất là EU, chiếm khoảng 23% tỷ trọng xuất hiện tại được đánh giá triển vọng khi hiệp định thương mại tự do EVFTA có hiệu lực, tôm Việt vào EU sẽ giảm từ 12-20% xuống 0% từ 2020.

VASEP cho hay, cùng với kỳ vọng mức thuế POR13 ở mức thấp, nhu cầu nhập khẩu tôm của Mỹ từ Việt Nam đang tăng, trong khi Mỹ cũng đang giảm nhập khẩu từ Ấn Độ, Thái Lan và Trung Quốc.

Trong khi đó nhu cầu tôm Trung Quốc tăng mạnh do Trung Quốc giảm nhập khẩu từ các nguồn cung khác vì ảnh hưởng thời tiết và dịch bệnh. Tuy nhiên, việc nhân dân tệ giảm giá sẽ ảnh hưởng lớn đến xuất khẩu tôm nói riêng và thủy sản Việt Nam sang Trung Quốc nói chung. “Đây cũng là cách để Trung Quốc tăng xuất khẩu”, ông Lực nói với Forbes Vietnam.

Trước đó, Minh Phú, nhà sản xuất và chế biến tôm lớn nhất Việt Nam đã bị cáo buộc từ một nghị sĩ của Mỹ liên quan đến việc nhập tôm Ấn Độ xuất vào Mỹ nhằm né thuế. Vụ việc của Minh Phú dấy lên câu chuyện nguyên liệu ngành tôm Việt Nam và lo ngại ảnh hưởng đến việc điều tra về thuế của DOC.

Tuy nhiên đến nay đã quá thời hạn xem xét vẫn chưa có bất kỳ văn bản chính thức nào của cơ quan thẩm quyền liên quan vấn đề này. Minh Phú kể từ sau khi thắng trong vụ kiện bán phá giá, đã nằm ngoài danh sách xem xét của Mỹ và nằm trong diện không chịu thuế.

Đọc thêm>>>
Sau cáo buộc về thuế, Minh Phú giảm kế hoạch lợi nhuận 2019
Chuyển đổi số để biến nguồn lực thành tài nguyên
EVFTA: Tăng vị thế nhưng nhiều thách thức
Bán đứt Vạn Đức Tiền Giang, Vĩnh Hoàn thu về nghìn tỉ mở rộng vùng nguyên liệu
Câu chuyện ngành tôm Việt Nam phía sau cáo buộc với Minh Phú
Tôm Việt hưởng lợi từ cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung

Mitsui sở hữu 35,1% cổ phiếu “vua tôm” Minh Phú