Gần 99% các dòng thuế quan sẽ xóa bỏ, được kỳ vọng thúc đẩy kim ngạch xuất khẩu sang thị trường 500 triệu dân của EU. Vậy các doanh nghiệp đang đánh giá cơ hội từ hiệp định thương mại tự do Việt Nam và EU (EVFTA) mang lại như thế nào? 

Nhận định về cơ hội mở ra sau EVFTA, đại diện UPS - nhà cung cấp dịch vụ kho vận toàn cầu cho biết, FTA thế hệ mới này sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho những doanh nghiệp hai phía gia tăng nhập khẩu các mặt hàng chủ lực, đơn giản hóa các thủ tục và thiết lập các quan hệ đối tác chiến lược lâu dài.

Theo ông Russell Reed - giám đốc điều hành UPS Việt Nam và Thái Lan, Việt Nam có ngành công nghiệp chế biến khá cạnh tranh là một trong những nhân tố đóng góp chính vào tăng trưởng kinh tế. Tăng trưởng kinh tế cũng kéo theo sự gia tăng tầng lớp trung lưu – nhóm tiêu dùng hướng đến hội nhập quốc tế và đặc biệt ưa chuộng hàng thương hiệu quốc tế. Điều này là cơ hội cho hàng hoá từ châu Âu.

Doanh nghiệp Việt trước các lợi ích và thách thức từ EVFTA - ảnh 1

Dệt may là một trong những nhóm ngành chủ lực xuất khẩu, và được kỳ vọng tăng trưởng mạnh mẽ sau khi EVFTA có hiệu lực. 

Đối với tăng trưởng kinh tế Việt Nam, các chuyên gia HSBC kỳ vọng hiệp định này có thể tăng thêm 0,1% trung bình vào tăng trưởng thực GDP mỗi năm nhờ vào các tác động thương mại tích cực. Thị trường EU, với GDP trị giá 15.000 tỉ USD - và đang là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Việt Nam. Vị trí này sẽ được cải thiện khi EVFTA có hiệu lực và khởi động quá trình loại bỏ 99% thuế quan lên hàng hóa.

"FTA mới sẽ một mặt bảo vệ các nhà xuất khẩu Việt Nam đồng thời tạo ra những cơ hội mới, nhưng chúng ta cần cải tổ và thiết kế lại chuỗi cung ứng nếu muốn tận dụng hết cơ hội từ hiệp định này," ông Tim Evans - CEO của HSBC Vietnam nói trong thông cáo.

Trong một cuộc họp gần đây, ông Trương Văn Cẩm - phó chủ tịch VITAS cho biết kim ngạch xuất khẩu dệt may trong 5 tháng đầu năm đạt 12,37 tỉ USD, thấp hơn 15% cùng kỳ năm ngoái, đặc biệt các mặt hàng xuất khẩu chủ lực đều giảm. Mặc dù, theo đại diện VITAS, chất lượng không phải mối lo hàng đầu với ngành dệt may vì nhiều năm đã chinh phục được thị trường châu Âu nhưng vấn đề còn ở khâu xuất xứ.

Trả lời Forbes Việt Nam, ông Trần Như Tùng - phó tổng giám đốc Thành Công Group, thừa nhận quy định về xuất xứ hàng hóa là rào cản. Cụ thể, các sản phẩm may mặc xuất sang châu Âu phải làm từ vải có nguồn gốc xuất xứ ngay tại Việt Nam nếu muốn nhận được mức thuế ưu đãi là một rào cản khiến doanh nghiệp Việt khó đẩy mạnh xuất khẩu sang EU.

"EVFTA có hiệu lực buộc các doanh nghiệp xuất khẩu phải có nguồn vải xuất xứ tại Việt Nam, tạo thêm cơ hội cho các nhà sản xuất vải nội địa phát triển," ông Tùng nói và dự tính mức tăng trưởng xuất khẩu sang EU của doanh nghiệp này khoảng hai con số trong những năm tiếp theo nếu họ tận dụng được ưu đãi thuế từ EVFTA.

Ở nhóm hàng nông sản, ông Đặng Phúc Nguyên - tổng thư ký hiệp hội Rau quả Việt Nam nhận định rau quả là mặt hàng đầu tiên được hưởng lợi khi thuế giảm nay về 0%, nhưng đi kèm với những quy định về tồn dư hoá chất trong sản phẩm và thuốc bảo vệ thực vật. "Vì vậy, lượng rau quả xuất khẩu sang EU sẽ không thể tăng ngay sau khi hiệp định có hiệu lực, mà tăng tỷ lệ thuận với những vùng trồng đạt chất lượng Global Gap," ông Nguyên nói với Forbes Việt Nam.

Vị này cũng dự báo kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng rau quả sang châu Âu có thể tăng khoảng 20%/năm sau khi hiệp định này có hiệu lực, từ con số 110 triệu USD năm 2019 lên khoảng 130-140 triệu USD những năm tiếp theo. Nhưng riêng năm nay, không thể tăng ngay được vì ảnh hưởng của dịch Covid-19.

Doanh nghiệp Việt trước các lợi ích và thách thức từ EVFTA - ảnh 2

Lợi ích đối với nhóm ngành gỗ có thể dự đoán trong dài hạn và sẽ nằm ở những phần nâng cao giá trị sản phẩm chứ không chỉ dựa vào mức thuế suất được giảm. Ảnh: Tư liệu 

Một trong những mặt hàng cũng được kỳ vọng hưởng lợi từ EVFTA là đồ gỗ. Tuy nhiên ông Nguyễn Chánh Phương - phó chủ tịch hiệp hội Gỗ và Mỹ nghệ TPHCM (HAWA) trao đổi với Forbes Việt Nam, các lợi thế của ngành gỗ đến trong dài hạn và không dễ thấy bằng giá trị thực tế.

Ông Phương nhận xét, hiện tại mức thuế đối với gỗ và các sản phẩm gỗ từ Việt Nam gần như đã về 0, một số ít mặt hàng đang ở 6-7%. Châu Âu vốn dĩ đã là một thị trường lâu năm của doanh nghiệp gỗ Việt Nam. "Tôi nghĩ lợi ích đối với các mặt hàng xuất sang EU sau khi EVFTA có hiệu lực khó tăng ngay và nếu tăng thì mức độ cũng không quá lớn," ông Phương nói.

Ở chiều ngược lại, các sản phẩm đồ gỗ xuất khẩu từ EU sang Việt Nam sẽ gia tăng khiến doanh nghiệp Việt phải thay đổi nếu muốn giữ vững vị thế. Các nhà sản xuất EU với thế mạnh công nghệ sẽ có nhiều thứ để khối doanh nghiệp nội địa học hỏi và áp dụng trong sản xuất để gia tăng giá trị cho sản phẩm và xuất sang EU, theo ông Phương.  

Nhóm chuyên gia từ HSBC nhận định sự chuyển đổi thương mại cần diễn ra song song với những thay đổi về quản trị. Các tập đoàn quốc tế đang chịu sức ép gia tăng, buộc họ phải xem xét kỹ lưỡng chuỗi cung ứng để đảm bảo các tiêu chuẩn toàn cầu về môi trường, xã hội và quản trị (ESG). Việt Nam được hưởng lợi khi được xem là một phương án dự phòng khi các công ty đa quốc gia buộc phải thay đổi chuỗi cung ứng do căng thẳng thương mại.

FTA mới sẽ bảo vệ các nhà xuất khẩu Việt Nam, đồng thời tạo ra những cơ hội mới, nhưng cần cải tổ và thiết kế lại chuỗi cung nếu muốn tận dụng hết cơ hội từ hiệp định mới. "Điều này cần có thời gian và sự hợp tác của cả giới doanh nghiệp và Chính phủ để đi qua giai đoạn quá độ càng nhanh càng tốt," chuyên gia HSBC nhận định.


 Đọc thêm>>>
EVFTA tạo cơ hội kích hoạt dòng đầu tư và thương mại chất lượng
EVFTA chính thức được Quốc hội Việt Nam phê chuẩn
Nghị viện châu Âu thông qua EVFTA: Đòn bẩy mới cho tăng trưởng thương mại Việt Nam - EU
Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU chính thức được ký kết
EVFTA sau ký kết: Doanh nghiệp Việt kỳ vọng gì?
EVFTA: Tăng vị thế nhưng nhiều thách thức
Tuân thủ quy tắc xuất xứ là chìa khoá tận dụng các cơ hội thương mại

"Di chuyển nhanh và phá vỡ các quy tắc. Nếu vẫn chưa phá vỡ cái gì, chứng tỏ bạn di chuyển chưa đủ nhanh.". ---- Mark Zuckerberg - Doanh nhân

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 88 tháng 9.2020

 Số 88 tháng 9.2020

Bao Forbes Vietnam so 74
 
  • - CÁ LỚN THEO SÓNG LỚN

    20 thương vụ M&A lớn nhất cho thấy khẩu vị và xu hướng sáp nhập của các doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam.

  • - HÀNH TRÌNH CỦA CJ

    CJ, tập đoàn Hàn Quốc tích cực hoạt động trong lĩnh vực mua bán và sáp nhập tại Việt Nam.

  • - CỦNG CỐ CHIỀU SÂU

    Vinamilk thực hiện các thương vụ M&A để củng cố chiến lược phát triển chiều sâu cho sản phẩm.

  • RỄ SÂU BÁM CHẶT

    Sau 10 năm mua lại công ty phân phối, doanh thu ở Việt Nam của Daikin tăng lên 24 lần.

  • - MẢNH GHÉP CỦA REE

    Đầu tư vào năng lượng, REE trải qua các thử thách trước khi ghi nhận kết quả.

  • - ỨNG BIẾN TRONG ĐẠI DỊCH

    Một số giải pháp giúp doanh nghiệp xoay trở trong ngắn hạn và khích lệ tinh thần xã hội.

  • - CHUNG MỘT CHIẾN TUYẾN

    Tốc độ triển khai nhanh giúp Vingroup tham gia chuỗi cung ứng linh kiện y tế trên toàn cầu.

  • - DANH SÁCH NGƯỜI GIÀU NHẤT ẤN ĐỘ