Bản đồ MERIT Hydro có khả năng dự đoán dòng chảy sông chính xác hơn các loại bản đồ hiện hành, từ đó giúp chủ động phòng ngừa lũ lụt hiệu quả hơn, đặc biệt là với tình hình lũ lụt đang ngày càng diễn biến phức tạp tại đồng bằng sông Cửu Long nói riêng và Việt Nam nói chung. 

Theo đó các nhà khoa học và những cá nhân, tổ chức có nhu cầu có thể truy cập trực tiếp và miễn phí bản đồ thủy văn thế giới MERIT Hydro tại website của phó giáo sư Dai Yamazaki của đại học Tokyo - người đứng đầu dự án nghiên cứu và tạo dựng bản đồ này.

Bản đồ thủy văn toàn cầu mới giúp cải thiện dự báo lũ lụt sông Cửu Long - ảnh 1

Bản đồ thủy văn thế giới MERIT Hydro tại website của phó giáo sư Dai Yamazaki. Ảnh: Dai Yamazaki. 

Nhóm nghiên cứu thuộc khoa Địa lý của đại học Texas A&M (Mỹ), với sự dẫn dắt của phó giáo sư Dai Yamazaki đã thành công trong việc tạo dựng MERIT Hydro - một bản đồ thủy văn thế giới mới bằng cách sử dụng một loạt các thuật toán máy tính phức tạp để xác định địa hình trên trái đất.

Từ trước tới nay các nhà khoa học vẫn sử dụng thông tin báo cáo từ các tàu không gian để tái tạo lại bản đồ 3D bề mặt trái đất. Tuy vậy địa thế nhiều nơi thỉnh thoảng vẫn bị tái tạo sai do có sai sót trong hình ảnh quan sát.

Bản đồ MERIT Hydro có tỷ lệ lỗi nhỏ hơn 0.05% trên 90% dữ liệu, theo báo cáo nghiên cứu tựa đề MERIT Hydro: Bản đồ thủy văn toàn cầu độ nét cao dựa trên bộ dữ liệu địa hình mới nhất. Theo phó giáo sư Dai Yamazaki, bản đồ có thể cung cấp thông tin liên quan tới hướng chảy, mức tích lũy của dòng chảy và bề ngang của sông, từ đó các nhà khoa học có thể dùng để dự đoán chính xác hơn con sông nào sẽ bị lũ lụt.

Sự xuất hiện của bản đồ MERIT Hydro có thể giúp giảm những thiệt hại về người và của do lũ lụt tại Việt Nam. Hai khu vực đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là hai vùng nông nghiệp trọng điểm của Việt Nam, chỉ riêng ĐBSCL đã cung cấp 95% gạo, 60% thủy sản xuất khẩu của cả nước.

Lũ ở ĐBSCL xảy ra do tác động của mưa trên lưu vực các quốc gia thượng nguồn sông Mê Kông, mưa lớn ngay tại đồng bằng và tác động của thủy triều từ biển Đông. Biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, khiến tình trạng lũ cũng trở nên phức tạp hơn, theo báo cáo Lũ lụt, xâm nhập mặn, ứng phó với sạt lở vùng ĐBSCL của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Tần suất và quy mô lũ tại vùng ĐBSCL đang thay đổi. So sánh hai giai đoạn 2000-2009 và 2010-2018, cho thấy các đợt lũ lớn giảm đi nhưng mật độ các đợt lũ vừa và nhỏ ngày một dày đặc.   

Báo cáo cũng chỉ ra lũ đang có xu hướng đến muộn hơn so với trước đây. Từ năm 2010 trở về trước, hầu hết lũ xuất hiện vào cuối tháng 9, đầu tháng 10; nhưng từ năm 2010 trở lại đây, đa số các đợt lũ xuất hiện vào giữa tháng 10, chậm hơn so với giai đoạn trước khoảng 10 ngày.

Đọc thêm>>>

Đến 30-7, thế giới đã xài cạn hạn mức tài nguyên của cả năm 2019

Báo động hiểm họa vi nhựa ở Việt Nam

Biến đổi khí hậu toàn cầu tạo ra thị trường “kinh doanh sạch” 2.100 tỉ đô