Chúng ta kịch liệt phản đối đồ nhựa, nói không với xả rác thải độc hại ra môi trường nhưng trong những ngày nắng gay gắt, vẫn phải đóng kín cửa và bật điều hòa, phớt lờ đi hậu quả xấu gây ra cho môi trường mà ta đang sống.

Theo báo cáo nghiên cứu “Các giải pháp tiết kiệm năng lượng cho điều hòa để giảm khí thải CO2” của trường đại học Văn Lang, nếu ngưng sử dụng máy điều hòa loại có công suất 1.000W trong vòng một giờ, khí hậu trái đất sẽ được giải thoát khỏi 0,5674kg khí CO2 độc hại. Cứ 3,2kg CO2 được cắt giảm, một lít nhiên liệu hóa thạch sẽ không bị khai thác. Nói cách khác, không sử dụng điều hòa đồng nghĩa với một bầu không khí trong sạch và ít tài nguyên thiên nhiên bị khai phá hơn.

Nhưng xét cụ thể thời tiết Việt Nam, vùng đất có khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, nhiệt độ trung bình cao hơn 21 độ C. Chưa kể những thành phố lớn như Hà Nội hay TP.HCM có mật độ dân cư cao, bị bê tông hóa nhiều, ít cây xanh. Điều này đồng nghĩa với việc tập trung nhiều dàn máy điều hòa nhiệt độ để phục vụ cho nhu cầu sản xuất và sinh hoạt cao, gây nên hiện tượng đảo nhiệt đô thị, đẩy nhiệt độ tại các thành phố này lên cao hơn rất nhiều so với các khu vực khác.

Kẻ thù thầm lặng của bầu khí quyển - ảnh 1

Do đảo nhiệt đô thị, nhiệt độ tại các thành phố trên sẽ cao hơn rất nhiều so với khu vực xung quanh. Ảnh: CDC. 

Một mùa hè nắng gay gắt đang xảy ra trên diện rộng đã đẩy nhiệt độ tại nhiều địa phương lên cao kỷ lục. Đài khí tượng thủy văn Việt Nam cùng các cơ quan y tế những ngày qua đã tăng cường cảnh báo người dân hạn chế ra ngoài. Nói cách khác, chúng ta đang mắc kẹt trong một vòng luẩn quẩn không lối thoát: vì quá nóng nên sử dụng điều hòa, sử dụng điều hòa lại khiến cho khí hậu trở nên oi bức ngột ngạt hơn. Và đối tượng chịu thiệt nhiều nhất vẫn là thiên nhiên và môi trường.

Báo cáo Lộ trình chính sách khu vực để sử dụng điều hòa hiệu quả tại ASEAN đã đưa ra dự đoán trong giai đoạn 2013-2030, thị trường thiết bị điều hòa nhiệt độ Việt Nam có mức tăng trung bình hằng năm 5%. Cơ quan năng lượng quốc tế (IEA) cũng chỉ ra rằng đến năm 2050, ước tính nguồn năng lượng dùng để chạy điều hòa trên toàn thế giới sẽ chạm ngưỡng 6.200 TWh (terawat một giờ), tăng gấp ba lần so với con số 2.020 TWh của năm 2016.

Lượng điện tiêu thụ tăng sẽ tạo ra sức ép lớn lên nguồn nguyên liệu sản xuất điện. Trong khi đó tại Việt Nam, gần 1/2 năng lượng điện đang được tạo ra từ than đá - nguồn năng lượng gây ô nhiễm môi trường bậc nhất, theo báo cáo Tình hình năng lượng Việt Nam của Cơ quan năng lượng Đan Mạch. Điều này đồng nghĩa với cái giá môi trường Việt Nam phải trả cho điện năng tiêu thụ hằng ngày lớn hơn nhiều so với những quốc gia phát triển vốn tận dụng nhiều năng lượng xanh. 

Kẻ thù thầm lặng của bầu khí quyển - ảnh 2

Cơ quan năng lượng quốc tế (IEA) cũng chỉ ra rằng đến năm 2050, ước tính nguồn năng lượng dùng để chạy điều hòa trên toàn thế giới sẽ chạm ngưỡng 6.200 TWh (terawat một giờ), tăng gấp ba lần so với con số 2.020 TWh của năm 2016. Ảnh: Forbes.com

Nếu đã không thể nói lời chào tạm biệt, hãy học cách “sống chung với lũ” và giảm thiểu tác động của chúng. Đó là lời khuyên chung của các nhà nghiên cứu môi trường tại hội nghị về Thiết kế bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu diễn ra tại TP.HCM mới đây.

Tiến sĩ Đỗ Trí Nhựt và thạc sĩ Nguyễn Duy Tuệ của đại học Văn Lang cho rằng giải pháp hợp lý để giảm thiểu tác động của điều hòa trước tiên là người dân cần hiểu cách thức sử dụng. Đơn giản như mỗi hộ gia đình có thể tự vệ sinh tấm lưới lọc, sau 4-6 tháng cần thợ chuyên môn vệ sinh tổng thể máy lạnh. "Thông thường cứ giảm đi 1 độ C thì điều hòa sẽ ngốn thêm 1,5% năng lượng điện, vì vậy nên cài đặt nhiệt độ duy trì hợp lý 25-27 độ C để tiết kiệm năng lượng và tránh hiện tượng sốc nhiệt khi ra ngoài," ông Tuệ khuyến cáo.   

Hệ thống điều hòa tại các tòa cao ốc đang chiếm tới 50% năng lượng tiêu thụ của toàn tòa nhà. Mỗi năm hàng trăm tòa nhà mới đưa vào hoạt động tại các thành phố lớn, gia tăng thêm gánh nặng ô nhiễm cho môi trường. Chủ tòa nhà có thể chủ động lắp đặt bộ biến tần hoặc lắp đặt hệ thống phun sương làm mát không khí tại dàn nóng. “Đây là một phương pháp khá đơn giản và hiệu quả, nhưng vẫn chưa được áp dụng tại Việt Nam vì chủ công trình vẫn chưa hiểu rõ về nó,” ông Tuệ cho hay.

Hai phương pháp kể trên là những chi tiết kỹ thuật đơn giản có thể tận dụng để xây nên các công trình xanh, giúp lan tỏa xu hướng xanh trong giới bất động sản. Tính lũy kế đến tháng 12.2018, cả nước đã có gần 2,5 triệu m2 sàn được chứng nhận công trình xanh, theo CBRE, nhưng đây vẫn là một con số khiêm tốn trong hàng triệu mét vuông sàn diện tích được đưa vào vận hành mỗi năm. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để xu hướng "sống xanh" ngày một lan tỏa thành nếp sống trong xã hội chứ không còn là một "từ khóa" mang tính phong trào trên các phương tiện truyền thông đại chúng.

"Khi cảm thấy mọi thứ đều bất lợi cho bạn, hãy nhớ rằng máy bay cất cánh ngược hướng gió chứ không phải xuôi theo chiều gió". ---- Doanh nhân Henry Ford

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 73 tháng 6.2019

 Số 73 tháng 6.2019

Bao Forbes Vietnam so 73
 
  • - DANH SÁCH 50 CÔNG TY NIÊM YẾT TỐT NHẤT
  • - BIA CŨ, BÌNH MỚI (THAY ĐỔI Ở SABECO)
  • - CẦU NỐI THẾ HỆ (THẾ HỆ THỨ BA TẠI FPT)
  • - QUÁ NHANH, QUÁ NGUY HIỂM (CÂU CHUYỆN YEAH1)

Các số báo khác