Dự báo tăng trưởng kinh tế khu vực ASEAN+3 sẽ giảm nhẹ từ 5,3% năm ngoái xuống 5,1% năm nay và 5% vào năm 2020 do sự tác động từ leo thang căng thẳng thương mại, tăng trưởng toàn cầu suy giảm và các cú sốc tài chính khác.

ASEAN+3, tổ chức bao gồm 10 thành viên thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Trung Quốc bao gồm Hồng Kông, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Các chỉ số dự báo trên được đưa ra trong báo cáo Triển vọng kinh tế 2019 khu vực ASEAN+3 vừa được công bố sáng nay (1.5) bởi Văn phòng nghiên cứu kinh tế vĩ mô ASEAN+3 (AMRO).

Cùng với dự báo tăng trưởng GDP, tỷ lệ lạm phát toàn phần của cả khối ASEAN+3 cũng được AMRO ước tính từ mức 2% của năm 2018 sẽ tăng lên 2,1% năm nay và vào 2020 sẽ giảm về mức 1,9%.

Dự báo của AMRO đối với tăng trưởng GDP và lạm phát, 2019–2020
ASEAN+3: tăng trưởng kinh tế chậm lại do rủi ro thương mại toàn cầu leo thang - ảnh 1

Báo cáo cũng đưa ra dự báo tăng trưởng cho riêng khu vực ASEAN sẽ duy trì ở mức 5,1% cho năm 2019 và tăng nhẹ lên mức 5,2% vào năm 2020.

Việt Nam trong dự báo, nếu năm 2018 tăng trưởng GDP là 7,1% thì năm 2019 ở mức 6,6% và tăng nhẹ trở lại trong năm 2020 ở mức 6,7%, trong tương quan tăng trưởng GDP toàn khối ASEAN+3 năm 2020 là 5% và trung bình khu vực ASEAN là 5,2%.

Trong khi đó lạm phát của Việt Nam được tính toán năm 2018 là 3,5% so với mức trung bình toàn khối là 2%; năm 2020 tỷ lệ lạm phát Việt Nam tăng lên ở mức 3,7% - tiếp tục cao hơn mức trung bình toàn ASEAN+3 là 1,9%.

AMRO nhận định kinh tế khu vực sẽ tiếp tục bị tác động bất lợi của suy giảm thương mại toàn cầu; các bất ổn thương mại vẫn duy trì ở mức cao và rủi ro leo thang xung đột thương mại vẫn còn lớn. “Tăng trưởng của khu vực ASEAN+3 chịu áp lực giữa gia tăng nhu cầu nội khối và rủi ro bắt nguồn từ xu hướng bảo hộ trong thương mại và công nghệ,” báo cáo nêu.

AMRO cũng nhận định rằng rủi ro từ chủ nghĩa bảo hộ thương mại sẽ chuyển dịch đến khu vực ASEAN chủ yếu thông qua kênh xuất khẩu và kênh chuỗi giá trị toàn cầu (GVCs), ảnh hưởng này có thể bị khuếch đại do tác động từ tăng trưởng chậm lại của nền kinh tế toàn cầu.

Theo đó các nền kinh tế trong khu vực có kim ngạch xuất khẩu trực tiếp lớn sang thị trường Trung Quốc cũng như xuất khẩu gián tiếp thông qua chuỗi giá trị toàn cầu đều bị ảnh hưởng mạnh hơn trong ngắn hạn, đặc biệt đối với nền kinh tế xuất khẩu của Việt Nam.

“Các nền kinh tế có độ mở lớn và phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu như Hồng Kông, Hàn Quốc, Malaysia, Singapore và ở mức độ nào đó, Việt Nam, đặc biệt dễ bị ảnh hưởng.” AMRO nhấn mạnh.

Ở kịch bản tiêu cực, theo AMRO nếu các biện pháp trả đũa leo thang trong căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc, có thể làm tăng trưởng kinh tế của khu vực suy giảm 0,4 điểm phần trăm so với kịch bản cơ sở. Trong tình huống cả hai nền kinh tế lớn áp mức thuế 25% lên toàn bộ hàng hóa nhập khẩu giữa hai quốc gia thì mức ảnh hưởng lên tăng trưởng kinh tế của từng quốc gia trong ASEAN sẽ lớn hơn về mặt tuyệt đối, lên mức khoảng -1 điểm phần trăm.

Giải pháp cho các vấn đề tăng trưởng của khối ASEAN, AMRO khuyến cáo ưu tiên xây dựng năng lực và kết nối khi tiếp nhận khái niệm “nền kinh tế mới” dựa vào động lực chính là cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 dẫn đến tự động hóa, phi công nghiệp hóa và thúc đẩy nền kinh tế theo hướng dịch vụ.

Đặc biệt chú trọng vào xu hướng phát triển trên nền cơ cấu dân số trưởng thành và sự gia tăng nhanh của tầng lớp trung lưu sẽ thúc đẩy chuyển dịch năng lực sản xuất dựa vào kỹ năng, kiến thức và tiết kiệm sức lao động; đồng thời thúc đẩy nhu cầu tiêu dùng nội khối, bao gồm cả việc cải thiện không gian sống và tinh chỉnh dịch vụ đi liền với nhu cầu kết nối cao hơn.

Tương quan tăng trưởng GDP khu vực ASEAN+3 và toàn cầu, 2019-2020
ASEAN+3: tăng trưởng kinh tế chậm lại do rủi ro thương mại toàn cầu leo thang - ảnh 2

Tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh trong khu vực ASEAN+3 đòi hỏi gia tăng cơ sở hạ tầng mới làm khuếch đại sự thiếu hụt nguồn vốn đồng thời hệ quả của biến đổi khí hậu, khiến các quốc gia có cơ sở hạ tầng yếu kém rơi vào nguy cơ cao tăng trưởng kinh tế thấp.

“Sau hai thập niên hưởng lợi từ chiến lược “sản xuất để xuất khẩu”, ASEAN+3 cần tận dụng công nghệ, hội nhập và đa phương hóa để chuyển đổi thành công sang “nền kinh tế mới”, tăng cường năng lực và kết nối xuyên biên giới,” AMRO khuyến cáo.

Chuyên gia kinh tế trưởng AMRO, Hoe Ee Khor, phân tích thêm rằng triển vọng tăng trưởng trong ngắn hạn của toàn khối giảm nhẹ, tuy nhiên nền tảng kinh tế dài hạn vẫn ổn định nhờ sự hỗ trợ bởi tiêu dùng mạnh mẽ và thương mại nội khối phát triển nhanh trong bối cảnh tầng lớp trung lưu đang gia tăng, đô thị hóa nhanh chóng và ứng dụng công nghệ kỹ thuật số.

“Các nhà chức trách trong khu vực nên sẵn sàng điều chỉnh chính sách để bảo đảm tăng trưởng đồng thời duy trì ổn định tài chính. Điều quan trọng hơn hết là nắm bắt công nghệ, tăng cường hội nhập và chủ nghĩa đa phương đồng thời củng cố mạng lưới an toàn tài chính khu vực,” AMRO khuyến cáo, “Về tài khóa, nền chính sách công lành mạnh sẽ cho phép chính sách tài khóa giữ vai trò quan trọng trong việc nghịch chu kỳ kinh tế.”

Đọc thêm >>>
WB cảnh báo kinh tế Việt Nam dễ bị tổn thương vì rủi ro tín dụng
Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung thành đòn bẩy cho kinh tế Đông Nam Á
Lãnh đạo doanh nghiệp toàn cầu bi quan về kinh tế 2019
Ba mối quan tâm lớn đến kinh tế Việt Nam 2019