Bắt đầu sớm và đi đúng hướng, công ty Quốc tế Phong Phú trở thành mô hình xây dựng ODM dệt may thành công, từ đó nhân rộng ra các doanh nghiệp khác trong ngành.
Quốc tế Phong Phú thành công thoát phận gia công - ảnh 1

 Ảnh: Brent Lewin/BloomBerg/getty images

Năm 2013, trong một cuộc hội thảo dệt may do tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex) tổ chức, chủ tịch hội đồng quản trị Vinatex Trần Quang Nghị phát biểu, cho rằng các doanh nghiệp dệt may nên học hỏi mô hình công ty Quốc Tế Phong Phú, một công ty sáu năm tuổi và theo sơ đồ “phả hệ” tương đương “cháu” của Vinatex. Tỉ lệ doanh thu từ các đơn hàng ODM (đơn hàng trọn gói theo quy trình khép kín từ cung cấp vải – thiết kế – may – giặt ủi – hoàn tất) thời điểm năm 2013 của Quốc Tế Phong Phú hơn 70%, cao vượt trội so với tỉ lệ bình quân khoảng 5% của tập đoàn Vinatex. Tỉ lệ lợi nhuận theo mô hình ODM của Quốc Tế Phong Phú đạt 10%, thuộc dạng cao nhất ngành, cao hơn nhiều so với mức 3% của gia công. “ODM là giải pháp tăng hiệu quả trên đồng vốn,” ông Đặng Vũ Hùng, giám đốc điều hành công ty Quốc Tế Phong Phú phát biểu.

Hiện nay, Quốc Tế Phong Phú, với hơn 8.000 nhân sự, chuyên làm hàng xuất khẩu theo hai mô hình FOB (tự chủ nguyên liệu) và ODM. Mô hình ODM của Quốc Tế Phong Phú được nhân rộng tới các thành viên khác trong Vinatex với nỗ lực thoát kiếp gia công của ngành dệt may Việt Nam, ngành đứng thứ hai về kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam song giá trị gia tăng thấp. Năm 2017, kim ngạch xuất khẩu dệt may ước đạt gần 31 tỉ đô la Mỹ, xếp thứ hai sau điện tử, 2/3 cơ cấu doanh thu các khâu khác họ dựa vào nguồn lực của tổng công ty Phong Phú, theo ông Lê Quốc Ân. Tổng công ty Phong Phú hiện có ba công ty sản xuất kinh doanh, tám nhà máy sản xuất, kiểm soát gần 375 ngàn cọc sợi sản xuất trên dây chuyền kéo sợi tự động của Rieter.

Sợi và chỉ của tổng công ty Phong Phú có thể sử dụng trong các khâu dệt, hay trang trí họa tiết trên quần jean, kaki… Phụ liệu chỉ may và chỉ thêu của tổng công ty CP Phong Phú chiếm lĩnh 45% thị phần ở thị trường trong nước và cung cấp sợi chỉ may chất lượng cao cho các doanh nghiệp nước ngoài. Phong Phú còn có dây chuyền sản xuất vải denim. Năm 2012, ông Lê Tiến Trường, tổng giám đốc Vinatex trong một lần trả lời báo chí nhận định, Quốc Tế Phong Phú thành công trong ODM đã góp phần tạo việc làm và vực dậy các nhà máy dệt khó khăn trước đây trong hệ thống tổng công ty CP Phong Phú và Vinatex như dệt Sơn Trà, dệt vải Phong Phú, Denim Phong Phú, nhà máy sợi Hòa Thọ thuộc tổng công ty Hòa Thọ, đưa họ hòa vào chuỗi cung ứng mảng dệt cho Quốc Tế Phong Phú. Không chỉ tạo đầu ra cho các công ty trong ngành, Quốc Tế Phong Phú mang lại đơn hàng cho một số nhà máy may ở miền Trung từ Quảng Trị đến Bình Định. “Quốc Tế Phong Phú đã tổ chức một bộ phận quản lý hệ thống các xưởng gia công, bảo đảm quy trình chất lượng và tiến độ giao hàng,” ông Lê Quốc Ân chia sẻ với tạp chí Forbes Việt Nam.

Hoạt động được một thời gian, Quốc Tế Phong Phú tiếp nhận từ tổng công ty Phong Phú và quản lý hai nhà máy may là May Phong Phú Guston Molinel chuyên sản xuất hàng may mặc bảo hộ lao động xuất khẩu sang châu Âu và nhà máy may Jeans xuất khẩu chuyên sản xuất hàng sang thị trường Mỹ. Năm 2009, họ thành lập nhà máy giặt ủi thời trang tại quận Thủ Đức (TP.HCM) và các địa điểm khác, dần dần hoàn chỉnh chuỗi giá trị sản xuất jean theo mô hình ODM, chủ động từ khâu nguyên phụ liệu đến thiết kế, may, giặt ủi và hoàn tất. Các khách hàng của Quốc Tế Phong Phú gồm Esprit, Tom Tailor, Replay, Mango…(châu Âu), Express, Pink, Torrid, Pacsun, Limited (châu Mỹ), Kurabo, Tom’s, Shikibo… (Nhật Bản), theo website công ty này. Một trong những yêu cầu bắt buộc của các nhà mua lớn này là yêu cầu về tuân thủ và làm đúng (compliance) các bộ quy tắc ứng xử, thực thi trách nhiệm xã hội, cho tới các cam kết chống tham nhũng theo tổ chức UN Global Compact. Chủ động được chuỗi cung ứng hoàn chỉnh từ phụ liệu – thiết kế – may – giặt ủi – hoàn tất đã giúp Quốc Tế Phong Phú đạt tốc độ tăng trưởng bình quân trên 50%, cổ tức chia cho cổ đông trung bình đạt trên 50%/năm, theo ông Lê Tiến Trường. Với quy mô gần 6.000 lao động vào năm 2012, sau 5 năm thành lập, Quốc Tế Phong Phú làm ra giá trị lợi nhuận tương đương các công ty may có quy mô lao động trên 25 ngàn người, lợi nhuận trên mỗi một đầu lao động tại Quốc Tế Phong Phú tăng 500%, theo ông Trường.

Quốc tế Phong Phú thành công thoát phận gia công - ảnh 2

Năm 2014, kim ngạch xuất khẩu của công ty Quốc Tế Phong Phú đạt 130 triệu đô la Mỹ, theo bộ Công thương. Năm 2017, công ty Quốc Tế Phong Phú có trên 8.000 lao động từ Quảng Trị đến Long An (nhiều công đoạn sản xuất trong nhà máy sau này được chuyển dần sang tự động hóa), theo bà Nguyễn Thị Liên, phó tổng giám đốc công ty Quốc Tế Phong Phú phát biểu tại một hội thảo báo chí về lao động năm 2017. Hai lãnh đạo điều hành của Quốc tế Phong Phú là ông Hùng và bà Liên từ chối phản hồi phỏng vấn của tạp chí Forbes Việt Nam. Mô hình ODM của Quốc Tế Phong Phú sau đó được nhân rộng tại các doanh nghiệp may thuộc Vinatex như công ty TNHH MTV Dệt 8/3, tổng công ty Dệt May Miền Bắc, khi ông Hùng lần lượt nắm quyền điều hành cao nhất ở các công ty này vào các năm 2013 và 2016. Năm 2013, ông Hùng (Quốc Tế Phong Phú) trở thành tổng giám đốc dẫn dắt công ty Cổ phần Vinatex Quốc Tế nhằm giúp Vinatex triển khai ODM trong tập đoàn.

Năm 2014, Vinatex nâng tỉ lệ nắm giữ tại tổng công ty CP Phong Phú lên 51%, chuyển đổi từ công ty liên kết sang công ty mẹ của tổng công ty CP Phong Phú. Xét trong hệ gia phả, Vinatex trở thành công ty “ông bà” của Quốc Tế Phong Phú. Phân tích của công ty cổ phần Chứng khoán ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam năm 2014 lý giải việc tăng vốn này là do “tổng công ty CP Phong Phú sở hữu chuỗi cung ứng đầy đủ, có năng lực cạnh tranh trong sản xuất denim và vải kaki và hiện đang có Quốc Tế Phong Phú, dự án mẫu kinh doanh rất thành công về mô hình ODM của tổng công ty CP Phong Phú”.

"Đừng bảo người khác phải làm thế nào. Hãy nói họ cần làm gì và để họ khiến bạn ngạc nhiên trước kết quả.". ---- George S. Patton (Nhà chỉ huy quân sự)

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 64 tháng 09.2018

 Số 64 tháng 09.2018

ĐẦU TƯ VÀO GIÁO DỤC

TRONG KHI NHÀ NƯỚC ĐÓNG VAI TRÒ CHỦ ĐẠO, TƯ NHÂN TIẾP TỤC ĐẦU TƯ MẠNH VÀO NHỮNG LĨNH VỰC GIÁO DỤC KHÁC NHAU

25 ĐẠI HỌC HÀNG ĐẦU NƯỚC MỸ * GIÀU NHẤT SINGAPORE

Các số báo khác