Anthony Tan đáng lẽ đã có một sự nghiệp ổn định nếu kế nghiệp công việc kinh doanh ô tô của gia đình, nhưng ông chọn bước vào một cuộc chạy đua khốc liệt trên thị trường xe gọi Đông Nam Á.

Đồng sáng lập Grab Anthony Tan vào tốp 50 người giàu nhất Malaysia - ảnh 1

Sau vòng gọi vốn hồi tháng 1, Grab được định giá tới sáu tỉ đô la Mỹ. Ảnh: Ore Huiying/Bloomberg/Forbes Asia.

Khi Grab hoàn tất vòng gọi vốn 2,5 tỉ đô la Mỹ vào tháng Một, hãng xe gọi này không chỉ được định giá lên tới sáu tỉ đô la Mỹ, theo Pitchbook, mà còn đưa người đồng sáng lập Anthony Tan lọt vào tốp 50 người giàu nhất Malaysia.

36 tuổi, Tân là người trẻ nhất góp mặt trong danh sách này. Giá trị tài sản của Tan trong lần đầu tiên góp mặt vào danh sách ước tính trị giá 300 triệu đô la Mỹ. Khoản đầu tư được dẫn đầu bởi SoftBank và Didi Chuxing là một trong vòng huy động vốn lớn nhất Đông Nam Á cho đến nay. Các nhà đầu tư khác còn có Hyundai Motor và Toyota Tsusho.

Tan, giám đốc điều hành của startup này, đáng lẽ đã có một sự nghiệp ổn định nếu kế nghiệp công việc kinh doanh ô tô của gia đình, được điều hành bởi cha ông, Tan Heng Chew, và hai người chú. Cha Tan và hai người chú đều góp mặt trong danh sách tỉ phú suốt năm năm qua trước khi bật khỏi danh sách này năm nay.

Nhưng sáu năm trước, Tan đã bắt tay với người bạn học ở trường kinh doanh Harvard, Tan Hooi Ling, để ra mắt ứng dụng gọi xe taxi ở quê nhà Kuala Lumpur của họ, có tên ban đầu là MyTeksi.

Giờ đây Tan Hooi Ling đang giữ chức giám đốc vận hành (COO) tại Grab nhưng bà được cho là đang nắm giữ cổ phần nhỏ hơn phần của Tan. Mẹ Tan, Khor Swee Wah, cũng là một nhà đầu tư của Grab từ lâu và đang làm việc như một nhân viên của công ty.

Giành lấy thị phần

Sau tám vòng đầu tư, Grab đã mở rộng ra các dịch vụ từ xe cá nhân, xe ôm, xe đi chung và giao hàng trong khi tiến hành đầu tư ngày càng lớn cho nghiên cứu và phát triển phần mềm điện thoại. Hãng hiện đang cung cấp dịch vụ vận chuyển tại 168 thành phố khắp tám nước Đông Nam Á, trong đó vừa bổ sung thêm Campuchia và Myanmar trong năm vừa qua.

Năm ngoái, Grab cũng bước chân vào hoạt động thanh toán di động, vốn là lĩnh vực rất khốc liệt, bằng ví điện tử cho toàn khu vực. Grab đặt trụ sở ở Singapore từ năm 2014. Hơn nữa, Tan cũng đã lấy quốc tịch Singapore, theo một tài liệu của Grab gửi lên chính phủ Singapore năm ngoái. Forbes Asia vẫn cân nhắc xem ông là một người Malaysia cho danh sách 50 người giàu nhất Malaysia năm nay. Tan không đưa ra phản hồi cho câu hỏi của Forbes Asia.

Đồng sáng lập Grab Anthony Tan vào tốp 50 người giàu nhất Malaysia - ảnh 2

  Anthony Tan là người đồng sáng lập công ty dịch vụ xe gọi Grab, lần đầu lọt vào tốp 50 người giàu nhất Malaysia. Ảnh: Ore Huiying/Bloomberg/Forbes Asia

Lỗ gấp ba lần

Grab vẫn còn một chặng đường dài phía trước trước khi hãng này có lợi nhuận từ thị trường xe gọi trong khu vực với ước tính chi tiêu của người dùng vào khoảng 5,1 tỉ đô la Mỹ vào năm ngoái. Công ty đang lỗ 82,8 triệu đô la Mỹ vào năm 2016, hơn gấp ba lần số lỗ năm 2015, theo một tài liệu của công ty gửi lên chính quyền Singapore.

Hãng hiện đối mặt với các cuộc đình công và phản đối của cánh tài xế, các vụ kiện cáo ở Việt Nam và Myanmar, trong khi chính quyền vẫn tranh luận về chuyện cấp phép và thu thuế các công ty cung cấp dịch vụ xe gọi.

Trong tám quốc gia đang hoạt động, Grab cạnh tranh trực tiếp với người khổng lồ Uber của Mỹ cũng như các công ty địa phương khác trong khu vực. Đối thủ đáng gờm là Go-Jek, một công ty xe gọi Indonesia cung cấp dịch vụ xe ôm.

Hãng xe này đã huy động được 1,5 tỉ đô la Mỹ và ra thông báo về kế hoạch tiến vào Philippines, thị trường nước ngoài đầu tiên của hãng. Các nhà đầu tư của Go-Jek bao gồm Tencent, Google và Temasek. Nhưng Tan hứa hẹn sẽ chi 700 triệu đô la Mỹ để mở rộng hoạt động ở Indonesia vào năm 2020.

Là cổ đông lớn nhất của Uber, chủ tịch tập đoàn SoftBank Masayoshi Son có thể làm nguội bớt cuộc cạnh tranh này bằng cách để Uber nhượng một phần hoặc toàn bộ các thị trường tại Đông Nam Á cho Grab. Mặc dù tin đồn lan rộng nhưng cả Uber và Grab đều nói rằng chưa hề có bất kỳ thỏa thuận nào được đưa ra.

"Chuyên gia cưỡi ngựa ngay lập tức cho con ngựa biết ai là người điều khiển nhưng sau đó hướng dẫn nó đi bằng cách nới lỏng cương và hiếm khi dùng đến đinh thúc.". ---- Sandrea Day O'Connor (thẩm phán)

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 62 tháng 07.2018

 Số 62 tháng 07.2018

CÁC NGÀNH THÂM DỤNG LAO ĐỘNG

VIỆT NAM ĐANG MẤT DẦN LỢI THẾ NHÂN CÔNG GIÁ RẺ TRƯỚC CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0. DOANH NGHIỆP ĐANG CHUẨN BỊ GÌ ?

100 CÔNG TY ĐỔI MỚI NHẤT * GIÀU NHẤT HÀN QUỐC

Các số báo khác