Sáng tạo được coi là yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và thúc đẩy sự phát triển kinh tế. Hội nghị với chủ đề “Thúc đẩy sáng tạo” của Forbes Việt Nam tập trung vào thách thức này. Các cuộc thảo luận khám phá các phương cách thúc đẩy năng lực sáng tạo trong doanh nghiệp, đồng thời đi sâu vào thảo luận về giáo dục như chìa khóa khơi nguồn năng lực sáng tạo từ khi ngồi trên ghế nhà trường.

HỆ SINH THÁI SÁNG TẠO

Các doanh nhân Việt Nam và Mỹ trao đổi về hệ sinh thái sáng tạo tại Việt Nam trong tương quan với quốc tế. Tham gia cuộc thảo luận dưới sự điều phối của ông Phạm Hợp Phố, phó tổng giám đốc IDG Ventures Vietnam gồm có: ông Nguyễn Hoành Tiến, phó chủ tịch điều hành VNG, ông Đinh Anh Huân, chủ tịch công ty Seedcom, ông Sheel Tyle, phụ trách chính của New Enterprise Associates, bà Deborah Magid, giám đốc mảng chiến lược phần mềm của IBM Venture Capital Group. Forbes Việt Nam lược thuật.

Phạm Hợp Phố: Các vị đánh giá thế nào về tầm quan trọng của hệ sinh thái sáng tạo đang dành cho các nhà đầu tư tại Việt Nam?

Thúc đẩy sáng tạo - ảnh 1

Ông Phạm Hợp Phố, phó tổng giám đốc IDG Ventures Vietnam

Nguyễn Hoành Tiến: Đây là thời điểm rất thích hợp để sáng tạo. Như chúng ta thấy, giờ gần như mọi người đều cầm trên tay điện thoại thông minh, có rất nhiều nền tảng để các công ty công nghệ vươn ra thế giới. Trước đây để lập ra một công ty cần khoảng 10 - 15 người thì nay chỉ cần một hai người là có thể tạo nên một công ty. Thị trường đang mở rộng rất nhanh, rào cản trước đây đối với khởi nghiệp đang bị hạ xuống và có nhiều cơ hội cho Việt Nam để khởi nghiệp thuận lợi hơn. Tất nhiên, chúng ta cần có sự hỗ trợ, cam kết của Chính phủ trong việc thúc đẩy sự sáng tạo và khởi nghiệp. Theo tôi, hệ sinh thái sáng tạo của Việt Nam đang tạo ra nhiều cơ hội.

Phạm Hợp Phố: Như vậy có nghĩa là xu hướng khởi nghiệp đang phát triển?

Đinh Anh Huân: Tôi thấy có nhiều cơ hội để khởi nghiệp. Nếu so với thị trường quốc tế thì các công ty khởi nghiệp tại Việt Nam chưa thể ngay lập tức cạnh tranh được. Nhưng nhìn vào thị trường Việt Nam thì có thể thấy chúng ta vẫn đang thiếu các nhà cung cấp dịch vụ chất lượng. Chúng ta có những thị trường lớn: thị trường đồ ăn uống, hàng tiêu dùng, nông nghiệp… và rất nhiều cơ hội ở đó.

Tất nhiên vẫn còn đó những rào cản, như nhân lực Việt Nam vẫn còn hạn chế trong việc sử dụng tiếng Anh so với các quốc gia trong khu vực. Một rào cản khác là hệ sinh thái thanh toán trực tuyến của Việt Nam chưa hoàn thiện, thuận lợi cho người tiêu dùng. Nhưng phải nhấn mạnh là Việt Nam là thị trường tốt, có hơn 90 triệu dân và sẽ còn phát triển mạnh.

Phạm Hợp Phố: Quý vị có thể so sánh hệ sinh thái sáng tạo của Việt Nam với các quốc gia khác như thế nào?

Đinh Anh Huân: Trước hết, tôi xin chia sẻ một câu chuyện vui. Khi ra đường tôi nhìn thấy rất nhiều phụ nữ Việt Nam lái xe hơi. Hình ảnh này cho thấy gì? Nhiều xe hơi cho thấy sự tăng trưởng kinh tế tốt. Và một tín hiệu tốt nữa là phụ nữ lãnh đạo ngày càng nhiều. Điều này cho thấy đây là thời điểm tuyệt vời cho Việt Nam. Mọi thứ đang thuận lợi từ việc thu nhập người dân tăng, Việt Nam đang phát triển và giữ được tốc độ phát triển đó.

Thúc đẩy sáng tạo - ảnh 2

Đinh Anh Huân - Chủ tịch công ty Seedcom

Deborah Magid: Việt Nam là một quốc gia tiến bộ nhất trong khu vực Đông Nam Á. Tôi tin rằng hệ sinh thái sáng tạo tại Việt Nam sẽ phát triển hơn nữa. Nhưng tôi cho rằng các nhà đầu tư ở đây cần kết nối hơn. Có điều gì đặc biệt ở Silicon Valley: mọi người hỗ trợ nhau, họ cố vấn đầu tư, giúp các doanh nghiệp khởi nghiệp, họ đang trả lại cho cộng đồng. Đây là điều Việt Nam nên làm đặc biệt là đối với những doanh nhân, doanh nghiệp thành công.

Phạm Hợp Phố: Luôn có những thách thức cho sự sáng tạo. VNG làm thế nào để sáng tạo, để đổi mới mình?

Nguyễn Hoành Tiến: VNG có 2.000 nhân viên. Để phát triển văn hóa sáng tạo, VNG thường xuyên phải tự thách thức, đối đầu với bản thân mình. Lúc đầu chúng tôi là công ty game, vài năm sau chúng tôi vượt qua giới hạn đó trở thành công ty về Internet. Chúng tôi cũng gặp nhiều thất bại và học hỏi kinh nghiệm từ những thất bại đó để vươn lên trở thành công ty phát triển ứng dựng hàng đầu. Cách tiếp cận của VNG là chúng tôi luôn sáng tạo, tái đổi mới chính mình. Đơn cử như nhìn vào sản phẩm Zalo, VNG cũng chọn cách tiếp cận sáng tạo hơn lợi nhuận.

Phạm Hợp Phố: Nếu một nhân viên có ý tưởng khởi nghiệp đến nói với anh, anh sẽ làm gì, sa thải anh ta hay giúp anh ta khởi nghiệp?

Nguyễn Hoành Tiến: Trường hợp này tôi đã gặp nhiều. Nếu ý tưởng của bạn đó đồng bộ với hoạt động kinh doanh của VNG, chúng tôi sẽ xem xét hỗ trợ. Còn nếu không đồng bộ, chúng tôi sẽ giới thiệu cho các nhà đầu tư khác như anh Huân đây và chúc các bạn thành công. Quan điểm là chúng tôi luôn cho nhân viên tự do vươn ra và sẽ luôn hỗ trợ họ.

Thúc đẩy sáng tạo - ảnh 3

Nguyễn Hoành Tiến - Phó chủ tịch điều hành VNG

Phạm Hợp Phố: Hiện nay câu chuyện thương mại điện tử đang được rất nhiều người đề cập?

Đinh Anh Huân: Khi bước chân vào một thị trường, tôi luôn tự đặt các câu hỏi điều gì đang xảy đang ra ở thị trường đó, thậm chí nhìn cả những thị trường quanh khu vực xem đang xảy ra điều gì. Tại Việt Nam, chúng ta vẫn thiếu các cơ sở hạ tầng cũng như các mạng lưới hậu cần cho việc thanh toán trực tuyến. Hơn nữa, người dẫn vẫn giữ thói quen trả tiền mặt. Thị trường dù có khoảng 30 triệu người dùng điện thoại thông minh nhưng vẫn chưa sử dụng các phương thức thanh toán online nhiều. Tôi thấy nhiều nhà bán lẻ đang phát triển những phương thức thanh toán trên mạng để thúc đẩy người dân sử dụng hình thức thanh toán trực tuyến, nhưng tôi cho là phải hai năm nữa mới đến thời điểm bùng nổ. Hiện vẫn là giai đoạn chuyển tiếp mà thôi.

Phạm Hợp Phố: Theo quý vị, công ty khởi nghiệp Việt Nam có nên nhìn thị trường ASEAN là đích đến hay không?

Sheel Tyle: Tôi có lời khuyên là các bạn khởi nghiệp trong phạm vi Việt Nam nhưng phải có tầm nhìn toàn cầu. Từ từ rồi các bạn sẽ phát triển ra được.

Deborah Magid: Theo tôi các bạn nên suy nghĩ cách nghĩ “địa phương”, hiểu thật kỹ thị trường địa phương, rồi khi phát triển đến thị trường khác thì trước tiên cần phải hiểu về hành vi khách hàng tại thị trường bạn thâm nhập.

Nguyễn Hoành Tiến: Việt Nam khác các nước khác nên cần có kiến thức sâu rộng tại thị trường địa phương. Nhưng theo thời gian, tôi khuyến khích các công ty khởi nghiệp nên vươn ra nước ngoài vì sớm muộn gì các công ty nước ngoài cũng đến Việt Nam để cạnh tranh. Tóm lại các công ty khởi nghiệp cần chi phối thị trường trong nước trước rồi mới nhìn ra nước ngoài.

Đinh Anh Huân: Tôi là người Việt Nam nên ủng hộ Việt Nam và thấy Việt Nam là một thị trường lớn chúng ta cần tận dụng. Việt Nam là cơ hội phát triển với chi phí nhân công thấp và nhiều lợi thế khác. Bạn phải xem đã làm đủ để phát triển đươc tại Việt Nam hay chưa. Tất nhiên cần cạnh tranh toàn cầu nhưng các công ty khởi nghiệp cần phát triển tại Việt Nam trước. Bản thân Việt Nam là một thị trường rất tiềm năng.

Forbes Việt Nam

"Giỏi hơn người khác không có gì vĩ đại; điều vĩ đại thực sự là vượt qua chính mình.". ---- Ernest Hemingway

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 52 tháng 09.2017

 Số 52 tháng 09.2017

TƯƠNG LAI CỦA GIÁO DỤC

CÁC DOANH NGHIỆP ĐANG ĐẦU TƯ VÀO THỊ TRƯỜNG GIÁO DỤC VIỆT NAM SẼ ĐEM LẠI NHỮNG THAY ĐỔI GÌ ?

DANH SÁCH ĐẠI HỌC TỐT NHẤT MỸ • GIÀU NHẤT SINGAPORE

Các số báo khác