Thủ tướng cũng thấy rõ chính doanh nghiệp mới là động lực cho sự phát triển, và bản thân động lực này lại đang chịu nhiều khó khăn, thách thức và rào cản nặng nề.
Niềm hy vọng mới - ảnh 1

Chính phủ mới do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc điều hành đang mang lại cho cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam niềm hy vọng mới về sự nhìn nhận của Chính phủ đối với vai trò quan trọng của doanh nghiệp trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, cũng như về cam kết cải thiện mạnh mẽ môi trường kinh doanh ở Việt Nam, đặc biệt cho sự phát triển của khu vực tư nhân. Chỉ trong vòng 40 ngày đầu nhiệm kỳ, chính phủ đã nhanh chóng bắt tay vào làm việc với khu vực doanh nghiệp và đưa ra các văn bản pháp quy về cải thiện môi trường kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp. Điểm nhanh những việc làm dồn dập của Chính phủ và cá nhân Thủ tướng trong những ngày vừa qua cho thấy điều đó.

Ngày 28.4, đúng ba tuần sau khi tuyên thệ nhậm chức, Thủ tướng đã ký ban hành nghị quyết 19 của Chính phủ về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia hai năm 2016 - 2017, có định hướng đến năm 2020. Kế thừa và rút kinh nghiệm từ việc thực hiện hai nghị quyết 19 mà người tiền nhiệm đã ban hành trong hai năm liên tiếp trước đây, bản nghị quyết 19 dài 17 trang lần này nêu đến từng chi tiết những mục tiêu, yêu cầu cụ thể đối với từng cơ quan của Chính phủ và các chính quyền địa phương, đồng thời làm rõ cơ chế giám sát và quy trách nhiệm thực hiện nghị quyết, trong đó nhấn mạnh vai trò giám sát của chính các hiệp hội doanh nghiệp. Trước đó một ngày, thông báo số 66 của Văn phòng Chính phủ đã truyền đạt chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ đối với các bộ, ngành về việc thực hiện luật Doanh nghiệp, luật Đầu tư, hai đạo luật rất cơ bản và có nhiều quy định đổi mới đối với doanh nghiệp.

Sáng hôm sau, 29.4, Thủ tướng cùng các thành viên chủ chốt trong Chính phủ phụ trách các lĩnh vực liên quan đã có cuộc hội nghị với hơn 500 đại diện doanh nghiệp cả nước. Thông qua các phương tiện trực tuyến, hàng trăm lãnh đạo chính quyền địa phương và hàng nghìn doanh nghiệp ở khắp 63 tỉnh và thành phố cũng đã theo dõi và tham gia hội nghị này. Hơn 200 trang văn bản tập hợp ý kiến của các doanh nghiệp đã được gửi tới Thủ tướng và các cơ quan liên quan, và rất nhiều ý kiến phát biểu trực tiếp tại hội trường đã bổ sung và làm sâu sắc thêm những điều bức xúc cũng như những khuyến nghị đầy tâm huyết của cộng đồng doanh nghiệp. Lắng nghe, thấu hiểu và đồng cảm với doanh nghiệp, ngay buổi chiều cùng ngày, Thủ tướng đã họp bàn với lãnh đạo các bộ ngành về những giải pháp chính sách để giải quyết các kiến nghị của doanh nghiệp, gỡ khó và tạo thuận lợi cho phát triển doanh nghiệp.

Kế đó, tại phiên họp thường kỳ của Chính phủ vào ngày 4.5, Thủ tướng khẳng định Chính phủ sẽ chuyển phương thức chỉ đạo điều hành từ mệnh lệnh hành chính sang Chính phủ kiến tạo và phục vụ, tập trung xây dựng thể chế, cơ chế chính sách cho đầu tư, phát triển, phân định rõ chức năng quản lý nhà nước và chức năng thị trường, hạn chế và tiến tới xóa bỏ cơ chế xin cho. Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ trưởng và chủ tịch UBND các địa phương xây dựng, thực hiện kế hoạch cụ thể triển khai ngay nghị quyết số 19-2016/NQ-CP và nghị quyết của Chính phủ về phát triển doanh nghiệp; đồng thời giao cho Văn phòng Chính phủ trách nhiệm phối hợp với bộ Kế hoạch và Đầu tư, phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đôn đốc, theo dõi, giám sát, đánh giá kết quả giải quyết các kiến nghị của doanh nghiệp.

Ngày 16.5, nghị quyết 35 của Chính phủ về hỗ trợ và phát triển doanh nghiệp đến năm 2020 được ban hành. Từ sự lắng nghe ý kiến của các doanh nghiệp, các chuyên gia am hiểu về lĩnh vực này cũng như đóng góp của một số bộ và cơ quan có tinh thần cải cách cao, nghị quyết 35 đã đưa ra được những cam kết của Chính phủ về 10 nguyên tắc chính nhằm hoàn thiện thể chế kinh tế, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển và trở thành động lực của nền kinh tế, cũng như các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp cụ thể trong 5 năm tới.

Nguyên tắc số 1 được nghị quyết nhấn mạnh là nhà nước bảo vệ quyền sở hữu tài sản hợp pháp và quyền tự do kinh doanh của người dân, doanh nghiệp theo quy định của pháp luật; doanh nghiệp có quyền tự do kinh doanh trong những ngành, nghề mà pháp luật không cấm. Tiếp đó, các nguyên tắc nhà nước coi doanh nghiệp là đối tượng phục vụ, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp đầu tư, kinh doanh và phát triển để xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện những quy định của pháp luật liên quan đến doanh nghiệp; bảo đảm sự ổn định, nhất quán, dễ dự báo của chính sách; ổn định kinh tế vĩ mô, cải thiện môi trường kinh doanh theo hướng thuận lợi, an toàn và thân thiện; bảo đảm quyền bình đẳng cho tất cả các doanh nghiệp, không phân biệt loại hình, thành phần kinh tế trong cơ hội tiếp cận các nguồn lực như vốn, tài nguyên, đất đai và đầu tư kinh doanh... được nêu rõ trong nghị quyết.

Nghị quyết cũng yêu cầu các quy định về điều kiện kinh doanh phải rõ ràng, minh bạch, dễ thực hiện; phải sớm loại bỏ các loại giấy phép con, phí, phụ phí bất hợp lý; nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước theo hướng đơn giản hóa khâu tiền kiểm, tăng cường hậu kiểm gắn với điều kiện, quy định cụ thể về thanh tra, kiểm tra, giám sát doanh nghiệp. Một điểm nổi bật là với nguyên tắc thứ chín, Chính phủ tuyên bố: “không hình sự hóa quan hệ kinh tế, dân sự, đồng thời xử lý nghiêm mọi hành vi vi phạm pháp luật.”

Các giải pháp được đưa ra khá cụ thể và xác thực thành năm nhóm, trong đó nhóm giải pháp đầu tiên là cải cách hành chính, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp; tiếp theo là các nhóm giải pháp về tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo; bảo đảm quyền kinh doanh, quyền bình đẳng tiếp cận các nguồn lực và cơ hội kinh doanh của doanh nghiệp; giảm chi phí kinh doanh cho doanh nghiệp; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp. Trong mỗi nhóm giải pháp, nhiệm vụ của từng bộ, ngành được nêu rất rõ. Cơ chế phối hợp với các cơ quan lập pháp và tư pháp, với các tổ chức như Mặt trận Tổ quốc, VCCI và các hiệp hội doanh nghiệp cùng giới truyền thông cũng được đưa ra.

Những hoạt động và nghị quyết nói trên của Chính phủ với nhiều nội dung và cam kết vừa đáp ứng được nhu cầu của doanh nghiệp, vừa đáp ứng được yêu cầu đổi mới để phát triển và hội nhập của nền kinh tế trong giai đoạn mới, lại được tiến hành rất khẩn trương, đã đem lại niềm hy vọng mới cho cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam. Cộng đồng doanh nghiệp cảm nhận rằng Thủ tướng chính phủ đã thấy được những thách thức trước mắt của sự phát triển kinh tế - xã hội nước nhà, với một nền kinh tế tuy đã từng đạt tốc độ tăng trưởng cao nhưng vẫn còn những khuyết tật, đặc biệt về thể chế, mô hình tăng trưởng và môi trường kinh doanh đang cản trở con đường đi về phía trước.

Thủ tướng cũng thấy rõ chính doanh nghiệp mới là động lực cho sự phát triển, và bản thân động lực này lại đang chịu nhiều khó khăn, thách thức và rào cản nặng nề. Vì vậy Thủ tướng đã chọn cải thiện môi trường kinh doanh, phát triển doanh nghiệp là chủ trương và hoạt động đầu tiên mà Chính phủ của ông tập trung làm.

Hy vọng rằng những chủ trương đúng đắn của Chính phủ thể hiện trong hai nghị quyết 19 và 35 cũng sẽ được thực hiện với tinh thần và phong cách khẩn trương, liên tục, mạnh mẽ, sát thực như những hoạt động của Chính phủ trong 40 ngày đầu nhiệm kỳ vừa qua, để đem lại niềm tin và sức sống mới cho doanh nghiệp Việt trên chặng đường phát triển 5 năm tới.

Phạm Chi Lan

"Giỏi hơn người khác không có gì vĩ đại; điều vĩ đại thực sự là vượt qua chính mình.". ---- Ernest Hemingway

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 52 tháng 09.2017

 Số 52 tháng 09.2017

TƯƠNG LAI CỦA GIÁO DỤC

CÁC DOANH NGHIỆP ĐANG ĐẦU TƯ VÀO THỊ TRƯỜNG GIÁO DỤC VIỆT NAM SẼ ĐEM LẠI NHỮNG THAY ĐỔI GÌ ?

DANH SÁCH ĐẠI HỌC TỐT NHẤT MỸ • GIÀU NHẤT SINGAPORE

Các số báo khác