Trang bìa tạp chí Forbes thường được thống trị bởi hình ảnh của những doanh nhân tuổi trung niên chững chạc.
Cơ hội cho người trẻ  - ảnh 1

Nguyễn Lan Anh, Thư ký tòa soạn Forbes

Trang bìa tạp chí Forbes thường được thống trị bởi hình ảnh của những doanh nhân tuổi trung niên chững chạc. Trong vài năm gần đây, xu hướng này thay đổi với sự lên ngôi của các công ty công nghệ và những nhà sáng lập trẻ tuổi. Tại Việt Nam, cho đến cách đây một năm, khi Forbes Việt Nam công bố danh sách 30 Under 30 – danh sách những ngôi sao đang lên trong nhiều lĩnh vực, thì lần đầu tiên trên bìa tạp chí này mới xuất hiện những gương mặt trẻ trung mà mức độ thành công và ảnh hưởng không được tính bằng những kỷ lục doanh thu, thị phần hoặc tài sản. Đây là danh sách tiềm năng với những gương mặt lãnh đạo tương lai.

Chúng tôi gọi đây là thời của tuổi trẻ. Điều này vẫn đúng ở thời điểm này, khi Forbes Việt Nam giới thiệu danh sách 30 Under 30 của Việt Nam năm thứ hai. Nhìn ở góc độ nhân khẩu học, những người trẻ chiếm ưu thế trong tổng dân số - với trên 60% dân số Việt Nam sinh ra sau 1975. Riêng bộ phận dưới 30 tuổi có khoảng 48 triệu người, theo thống kê chính thức. Những gương mặt trong danh sách cho thấy chân dung phác họa của thế hệ này. Ngay cả khi chưa có người trẻ nào trong danh sách 30 Under 30 của Việt Nam xây dựng nên được những công ty tỉ đô la hay có ảnh hưởng rất lớn trên thị trường, Forbes Việt Nam vẫn cho rằng thế hệ này của đất nước đáng được chú ý, đáng được nâng tầm và tạo nhiều cơ hội hơn nữa.

Trong kinh tế học, một đất nước có thống kê nhân khẩu học trẻ như Việt Nam được coi là có lợi thế thị trường rất lớn: không chỉ vì họ là một lực lượng lao động quan trọng, mà còn vì sức tiêu thụ của họ có thể giúp thúc đẩy thị trường và phát triển kinh tế.

Nhưng những lợi thế này cũng chỉ là tương đối. Lực lượng lao động sẽ không phát huy được tác dụng nếu chất lượng của nó kém. Sức mua cũng chỉ là tiềm năng nếu những người trẻ trưởng thành trong một nền kinh tế thiếu sức bật và thu nhập chỉ ở mức trung bình.

Nhìn ở góc độ thống kê, chưa bao giờ Việt Nam có lực lượng lao động trí óc trẻ đông đảo như hiện nay. Số lượng sinh viên đại học và cao đẳng của Việt Nam đã tăng gấp đôi trong vòng 10 năm qua, từ mức cả nước có trên một triệu sinh viên đại học mỗi năm vào năm 2003, tới mức có trên hai triệu sinh viên đại học vào năm 2013. Mỗi năm, trung bình có khoảng 400 nghìn sinh viên tốt nghiệp đại học. Cũng trong vòng 10 năm qua, hằng năm có hàng chục ngàn sinh viên Việt Nam đi du học trên thế giới. Lớp những người dưới 30 tuổi được thụ hưởng nền giáo dục quốc tế chưa bao giờ đông như hiện nay.

Thế hệ vàng này của Việt Nam đang tham gia vào lực lượng lao động và xây dựng xã hội trong một bối cảnh thú vị. Kinh tế Việt Nam đã trải qua một giai đoạn phát triển nhanh của những năm đầu mở cửa, đang cần một động lực mới để đạt đà tăng trưởng cao hơn giai đoạn vừa qua. Xã hội Việt Nam cũng đang thay đổi nhanh chóng với nhiều giá trị mới được định hình. Trong sự chuyển mình này, thế hệ trẻ sẽ đóng vai trò như thế nào?

Thế hệ sinh ra trong những năm 1970 – đầu 1980 và tham gia vào lực lượng lao động trong những năm đầu của thời mở cửa được cho là những người chớp được cơ hội làm giàu tốt nhất từ sự chuyển mình thời mở cửa. Nhiều người trong số họ đã tạo lập được tài chính cá nhân vững vàng. Nhưng đa số họ cho rằng họ chưa làm được gì nhiều để tạo ra những thay đổi thực sự cho đất nước. Một bộ phận những người thành công ở độ tuổi này đang chọn cuộc sống của họ và gia đình ở nước ngoài. Sự trăn trở của thế hệ đã được Phạm Hồng Hải, 41 tuổi, tổng giám đốc ngân hàng HSBC chia sẻ tại diễn đàn Thế hệ trẻ của Forbes Việt Nam năm 2015. Anh nói về thế hệ của mình: “Tiền kiếm tương đối đủ rồi, nhưng một câu hỏi lớn là Việt Nam có nhiều lợi thế: dân số trẻ, giàu tài nguyên, tại sao mình chưa giàu? Mình có thể làm gì để giúp đất nước phát triển hơn trong tương lai? Đây là trăn trở của rất nhiều người trong thế hệ chúng tôi.”

Trong khi cơ hội chưa thật sự đến tay thế hệ 7x, thế hệ của những người dưới 30 tuổi đang nổi lên như một lực lượng lao động và tiêu dùng quan trọng. Liệu họ có đủ nhiệt huyết, trí tưởng tượng và lòng can đảm, những giá trị cốt lõi tạo nên chất lượng của tuổi trẻ hay không? Những người đi trước sẽ làm gì để góp phần tạo sức mạnh cho họ? Họ sẽ đóng một vai trò như thế nào trong tương lai của chính họ, là câu hỏi vừa đặt ra cho họ, vừa đặt ra cho những người đi trước, những nhà lãnh đạo hiện nay.

Nguyễn Lan Anh, Thư ký tòa soạn

"Giỏi hơn người khác không có gì vĩ đại; điều vĩ đại thực sự là vượt qua chính mình.". ---- Ernest Hemingway

Tạp chí Forbes Việt Nam

Số 52 tháng 09.2017

 Số 52 tháng 09.2017

TƯƠNG LAI CỦA GIÁO DỤC

CÁC DOANH NGHIỆP ĐANG ĐẦU TƯ VÀO THỊ TRƯỜNG GIÁO DỤC VIỆT NAM SẼ ĐEM LẠI NHỮNG THAY ĐỔI GÌ ?

DANH SÁCH ĐẠI HỌC TỐT NHẤT MỸ • GIÀU NHẤT SINGAPORE

Các số báo khác