Chiến công trong lĩnh vực bất động sản của Angela Leong không liên quan gì với mối quan hệ vợ chồng giữa bà và vua sòng bạc, tỉ phú Macau Stanley Ho.
Vợ thứ tư và bốn tỉ đô la - ảnh 1

Leong tại khách sạn Grand Lisboa ở Macau: “Đây không phải vấn đề giá cao hay thấp - mà là về việc liệu nó có phải một khoản đầu tư tốt hay không.”

Cho tới nay, Angela Leong On-kei luôn được công chúng biết tới trong vai trò “người vợ thứ tư” của Stanley Ho, ông trùm Macau 94 tuổi, người suốt 40 năm qua đã thống trị độc quyền ngành sòng bạc ở mảnh đất từng là và ngân hàng tư nhân, trong thập kỷ qua. Cùng với cổ phần của bà bên trong SJM Holdings – pháp nhân đã niêm yết thuộc mảng sòng bạc ở Macau của Ho có giá cổ phiếu đang giảm, tài sản ròng ước tính của Leong cao hơn thời điểm cổ phiếu SJM đạt đỉnh đầu 2014. Những tài sản của ông Ho, người đang đau ốm, đã được chia cho các thành viên gia đình nhiều năm trước.

“Tôi ít khi bán bất động sản của mình,” bà nói khi giải thích về cách tiếp cận tài sản trong hai lần trả lời phỏng vấn Forbes Asia ở Hong Kong và Macau. “Không phải là giá cao hay thấp, mà là liệu đó có phải là khoản đầu tư tốt không.”

Leong đã chứng minh mình là nhà đầu tư kiên nhẫn và đôi lúc hào phóng. “Tôi theo dõi bà dần dần xây dựng danh mục đầu tư của mình. Rất mát tay. Theo tôi, bà là nhà đầu tư rất giỏi,” Denis Ma, giám đốc mảng nghiên cứu Hong Kong tại Jones Lang LaSalle nhận xét. “Trước đây, bà mua những tòa nhà mà chúng tôi cảm thấy là hơi đắt. Bạn sẽ không bảo đó là một thương vụ đáng làm khi đó vì  không hề rẻ. Vài năm sau, bà chứng minh mình đúng.”

Đến tháng 1 năm ngoái, danh mục đầu tư của bà, hầu hết trải khắp Hong Kong, Macau và những thành phố cấp một ở Trung Quốc, đã trở nên quá lớn để có thể quản lý riêng. Bà lập công ty cổ phần L’Avenue, tên gọi lấy từ tòa nhà bán lẻ-văn phòng xa hoa cao 31 tầng L’Avenue Shanghai, còn có biệt danh Boot (giày ống) bởi hình dáng đặc trưng. Dự án xây dựng vào năm 2009 này là liên doanh 50-50 giữa Stanley Ho và chủ tịch Bernard Arnault của LVMH Moët Hennessy. Leong có cổ phiếu của Ho, và Arnault cùng LVMH bán lại cổ phần chung của họ cho bà vào đầu năm nay. Có lúc Blackstone cũng muốn mua lại, nhưng thỏa thuận không thành.

“Động lực để Angela thâu tóm số cổ phần còn lại của LVMH hoàn toàn mang tính cảm xúc,” Terry Ng, cánh tay phải của Leong trong mảng bất động sản, giám đốc của L’Avenue cho biết. Là cựu giám đốc điều hành tại Hang Lung Properties của Hong Kong, Ng nghỉ hưu để làm thiện nguyện ở tuổi 50 nhưng rồi “tái xuất” khi Leong, người bạn của gia đình ông suốt 25 năm qua, liên tục nài nỉ.

Ngoài tòa nhà cùng tên, L’Avenue còn sở hữu đầy đủ hơn mười tòa nhà ở Hong Kong, phục vụ cho 300 khách thuê căn hộ và thương mại lớn và nhỏ, và cả khách sạn L’Arc Macau xa hoa. Chưa kể, bà còn những tài sản nhỏ ở Bắc Kinh và Thượng Hải, hai sân golf mỗi cái ở Trung Quốc và Úc, vài khách sạn khác ở Macau (gồm Regency Park ở Taipa và Sao Tiago) cùng chuỗi nhà hàng bán đồ Hong Kong Macau Restaurant.

Tuy không tiết lộ mức định giá, Ng cho biết: “Tôi thật sự tin giá trị tài sản ròng của chúng tôi cao hơn vài nhà phát triển bất động sản đã niêm yết thuộc nhóm ‘blue-chip’ của Hong Kong.”

Leong nói chi tiết về triết lý của bà: “Đừng làm gì mà bạn không biết. Dốc sức làm cho dù bạn không thích. Khi bạn mua căn hộ, nếu giá trị khoản đầu tư giảm, đừng chỉ nghĩ đến kiếm tiền. Hãy nghĩ về việc bạn có thể làm gì với nó trong tương lai.”

Bà bắt đầu đầu tư vào bất động sản khi mới chớm tuổi 20. Leong chăm chỉ dành dụm khi còn làm thủ quỹ sòng bạc Lisboa của Ho, dạy thêm khiêu vũ và ballet cho trẻ em để kiếm thêm. Năm 1986, khi gặp Ho, bà đã có ba căn hộ ở Macau và một căn hộ ở Hong Kong bà mua làm chỗ ở cho mẹ với giá 800 ngàn đô la Hong Kong (chưa đến 100 ngàn đô la Mỹ), đều trong những chung cư kiểu cũ không có thang máy.

Đến một ngày, Ho đến khai trương câu lạc bộ khiêu vũ của công ty ông. Leong được đào tạo môn múa truyền thống Trung Quốc và ballet, lọt vào mắt xanh của ông. Sau khi chung sống cùng ông, bà thường tới Hong Kong để mua bất động sản, theo những lời khuyên từ một người môi giới bất động sản. “Tôi chẳng nghĩ nhiều. Tôi mua bất động sản bất kỳ khi nào có thể,” bà nói.

Vợ thứ tư và bốn tỉ đô la - ảnh 2

Khách sạn L’Arc Macau, một trong ba khách sạn do Leong sở hữu ở Macau; L’Avenue ở Thượng Hải, còn được biết đến với tên gọi “the Boot”

Năng lực này nhảy vọt vào năm 2005, khi bà phát hiện ra thứ về sau trở thành khoản đầu tư thành công trong bộ sưu tập bất động sản ở Hong Kong: Tòa nhà văn phòng Entertainment Building 26 tầng theo kiến trúc tân-Gothic xây bên trên một tòa nhà mái vòm hai tầng ở khu Central.

“Tôi đang thương lượng mua một bất động sản khác thì nghe tin tòa nhà này đang rao bán,” bà nhớ lại. “Từ Macau tôi bay đến và rất thích cái tên.” Bà chi 2,7 tỉ đô la Hong Kong để mua lại nơi có tên được lấy từ nhà hát cũ cùng địa điểm.

Leong cho biết trong cơn sốt bất động sản thương mại liên tục ở Hong Kong, bà được “rất nhiều nhà đầu tư” tiếp cận và những người môi giới cho biết tòa nhà hiện có giá ít nhất 6,3 tỉ đô la Hong Kong. “Nhưng tôi không muốn bán, tôi không quan tâm, miễn thu nhập từ việc cho thuê của tôi đủ để trả nợ ngân hàng,” bà nói tại văn phòng L’Avenue. “Năm nay, mức 8% lợi tức của tòa nhà cao hơn lãi suất ngân hàng. Chúng tôi muốn làm ăn lâu dài.”

Việc được phép tham gia các buổi đấu giá đất do chính quyền Hong Kong tổ chức giúp bà mua được một mảnh đất gần giáp ranh Thâm Quyến giá 548 triệu đô la Hong Kong. Khoản tiền 1 tỉ đô la Hong Kong khác sẽ biến nơi đây thành khu 16 căn villa riêng biệt.

Công ty của Leong có xu hướng hoạt động đơn lẻ, song sẽ hợp tác nếu thấy có cơ hội bất thường. “Tôi thích những dự án với tính chất đặc biệt về nghệ thuật, thiết kế hoặc trang trí nội thất,” bà nói.

Liên minh sớm kiểu này đã giúp bà có bất động sản lớn nhất của mình ở Macau: Khách sạn L’Arc 21 tầng, một phần của tổ hợp căn hộ-thương mại cao 55 tầng kế bên hai sòng bạc Wynn và Sands trên bán đảo này. Công tác xây dựng bắt đầu từ năm 2006,  liên kết 50-50 với đại gia Cheng Yu-tung của New World Development.

Leong nói bà hưởng lợi nhờ làm việc cạnh Cheng. Tuy bà gặp khó vì giá đất cao, Cheng lại không nao núng. Thay vào đó, ông theo dõi sít sao những khoản chi khác trong lúc quan tâm đến chuyện chia sẻ lợi nhuận với nhà đầu tư bên ngoài. Việc bán hết đơn vị nhà ở trong lúc vẫn còn thời gian để đợi giá tăng cao (kể từ đó, giá của những căn hộ này đã tăng gần ba lần) là đi ngược lại chủ trương của Leong. “Ông ấy bảo, tuy chúng ta đang kiếm ra tiền, chúng ta cũng cần phải để tiền cho người khác và để có thanh khoản,” bà nói. “Tôi đã học được rất nhiều từ ông ấy.” Năm 2010, Leong nắm toàn quyền quản lý tòa khách sạn.

Stanley Ho ngã bệnh vào năm 2009, và tài sản tất yếu được chia nhỏ trong gia đình đông con là chủ đề của những tranh chấp pháp lý cay đắng. Hai người con từ cuộc hôn nhân thứ hai của ông, Pansy và Lawrence Ho, hiện là hai tỉ phú đối đầu đối với một số lợi ích của Leong. Nhưng ngay từ đầu, bà đã tiên phong tại SJM, và những bước đi của doanh nghiệp này hiện mang dấu ấn của bà cũng như những bất động sản L’Avenue khác của Leong. “Tôi đang áp dụng kinh nghiệm [của L’Arc] cho Lisboa Palace ở Cotai,” bà nói. Tòa nhà dự kiến mở cửa vào năm 2017, bao gồm khách sạn Palazzo Versace, khách sạn Versace thứ ba trên toàn thế giới, cùng với Macau Karl Lagerfeld, khách sạn đầu tiên trên thế giới do tên tuổi nổi tiếng này thiết kế.

Hiện bà có 12% cổ phần trong SJM. Hai người con bà có với người chồng Stanley Ho, Sabrina và Arnaldo, đều làm việc ở đây.

“Lần tham gia đầu tiên của tôi vào việc quản lý sòng bạc là khi ông Ho ngã bệnh,” bà nói. “Nhưng trước năm 2009, tôi đã theo chân ông Ho rất nhiều năm… Tôi đã học từ kinh nghiệm cuộc đời ông, tầm nhìn kinh doanh… Tôi không được đào tạo nhiều về trường lớp, nhưng tôi biết tôi phải tiếp thu những gì học được từ ông ấy.”

Họ lần đầu tiên đi công cán cùng nhau là đến Bắc Kinh vào những năm 1990 để xúc tiến ý tưởng liên doanh cùng cự phú đồng hương Gordon Wu, xây một cây cầu trên mặt nước kết nối Hong Kong và Macau. Dự án cây cầu và cơ sở hạ tầng giao thông liên quan hiện đang hoàn tất. Wu, của Hopewell Holdings, nhớ lại: “Ông Macau” đã làm đủ thứ nhằm đạt được đồng thuận của chính quyền và (như Leong nhấn mạnh) mang nhiều khách hơn đến với những sòng bạc của ông. Leong cũng tháp tùng ông đến Nhật Bản để thử nghiệm và mua trực thăng 6 ghế ngồi (giờ là 12 ghế) để chở khách chơi bạc đẳng cấp cao từ Hong Kong đến Macau chỉ trong 30 phút.

Nhiều chuyến đi nghỉ của họ ở Úc mang lại nhiều tài sản mà bà vẫn sở hữu ở quốc gia này, đáng chú ý trong số đó là sân golf rộng 3.108 héc ta mua vào những năm 1990 ở Gold Coast, nơi bà đang xây những căn hộ xa hoa. Bà cũng mua đất đai đối diện nhà hát opera Sydney và đã xây khu nhà 14 căn hộ, được bà bán vào khoảng thời gian diễn ra Olympics năm 2000. Bà giữ lại một căn penthouse và một căn hộ nhỏ cho riêng mình.

Kể từ năm 2005, Leong là nghị viên dân cử, đang làm nhiệm kỳ thứ ba đại diện cho ngành bài bạc ở cơ quan lập pháp Macau. Bà đưa ra một phát ngôn cân bằng về tương lai của những sòng bạc: “Ai cũng cảm nhận được áp lực, cảm nhận được tác động lên xã hội và đặc biệt là sinh kế của mọi người. Giờ đây, khi tăng trưởng đã ổn định, tôi tin tình hình sẽ cho phép các doanh nghiệp vừa và nhỏ cùng với ngành cờ bạc lên kế hoạch để đa dạng hóa kinh doanh, như mở sang du lịch chẳng hạn.”

Nơi diễn ra mối tình của bà với Ho là khách sạn Sao Tiago, pháo đài đá 400 tuổi nơi binh sĩ Bồ Đào Nha chiến đấu chống lại hải tặc Trung Quốc, và mỗi ngọn cây đều được luật pháp bảo vệ. Nơi đây luôn đòi hỏi công tác bảo trì cao độ kể từ khi bà mua lại nó vào những năm 1990. “Nó là ký ức về ông Ho,” bà nói. “Giá trị của nó không phải ở chuyện làm ra tiền, mà là gìn giữ di sản lịch sử.”

“Bà ấy thích những thứ xưa cũ. Bà có thể bỏ nhiều thời gian chỉ để sửa một chiếc ghế đẩu. Khách sạn này không phải để đầu tư. Nó đang lỗ. Phí bảo trì quá cao,” Connie Kong, CEO của L’Arc Macau, nói về sếp của mình.

Vị sếp này hiện có rất nhiều việc để làm, cả mới lẫn cũ.